Τετάρτη 9 Σεπτεμβρίου 2026

Στην αντεπίθεση για τον Προσωπικό Βοηθό: Καταθέσαμε το 1ο Υπόμνημα στην Εθνική Αρχή Προσβασιμότητας

Τίτλος Άρθρου: Στην αντεπίθεση για τον Προσωπικό Βοηθό: Καταθέσαμε το 1ο Υπόμνημα στην Εθνική Αρχή Προσβασιμότητας
 
Γραφιστική απεικόνιση επίσημου εγγράφου με στυλό και κόκκινο βουλοκέρι που φέρει το διεθνές σήμα προσβασιμότητας και την επιγραφή «Συνήγορος των ΑμεΑ». Στα δεξιά, σε σκούρο μπλε φόντο, αναγράφονται τα αιτήματα του υπομνήματος προς την Ε.Α.Π.: Κατάργηση του κριτηρίου 'εφ' όρου ζωής', θεσμοθέτηση εξουσιοδοτημένου εκπροσώπου, παροχή εναλλακτικής επικοινωνίας (AAC), διαφάνεια κριτηρίων και επαναξιολόγηση.
Το 1ο Υπόμνημα της κοινότητας «Συνήγορος των ΑμεΑ» προς την Εθνική Αρχή Προσβασιμότητας, με τα τέσσερα βασικά αιτήματα για το πρόγραμμα του Προσωπικού Βοηθού.
 
Φίλες και φίλοι,

Η φωνή των 133.000+ μελών της κοινότητάς μας «Συνήγορος των ΑμεΑ» παίρνει θεσμική μορφή. Σήμερα, 9 Σεπτεμβρίου 2026, καταθέσαμε επίσημο Υπόμνημα (Μέρος 1ο) προς την Εθνική Αρχή Προσβασιμότητας (Ε.Α.Π.), με κοινοποίηση στο Παρατηρητήριο της Ε.Σ.Α.μεΑ. και τον Πρόεδρο της Ε.Α.Π.

Στόχος μας; Να γκρεμίσουμε τα γραφειοκρατικά και ψηφιακά εμπόδια της νέας νομοθεσίας (Ν. 5322/2026) που αφήνουν απροστάτευτα τα άτομα με τις πιο βαριές αναπηρίες. Στο κείμενό μας αξιοποιούμε μάλιστα τα ευρήματα της ίδιας της έρευνας της Ε.Σ.Α.μεΑ. για να αποδείξουμε τα τεράστια κενά του συστήματος.

Τα 4 βασικά αιτήματα που θέτουμε προ των ευθυνών τους:

  • Τέλος στον γραφειοκρατικό αποκλεισμό: Ζητάμε την άμεση τροποποίηση του άκαμπτου κριτηρίου της απόφασης «εφ' όρου ζωής», ώστε να γίνονται δεκτά εναλλακτικά διοικητικά αποδεικτικά (όπως οι εφ' όρου ζωής συνταξιοδοτικές αποφάσεις) ή να εξαιρούνται άτομα με τεκμηριωμένα βαριές αναπηρίες που χρήζουν συμπαράστασης, όπως είδαμε στην εξοργιστική υπόθεση του Σιαχίν Σερήφ.

  • Θέσπιση Εξουσιοδοτημένου Εκπροσώπου: Απαιτούμε απλή διοικητική οδό εξουσιοδότησης για τις ψηφιακές συναλλαγές (όπως ισχύει σε ΗΠΑ και Ιρλανδία), ώστε οι ενήλικες χωρίς δυνατότητα ταυτοποίησης στο gov.gr να μην εγκλωβίζονται σε πολυέξοδες δικαστικές συμπαραστάσεις. Στηρίζουμε έμπρακτα το αντίστοιχο αίτημα του Συλλόγου «Η Θεοτόκος».

  • Παροχή Εναλλακτικής Επικοινωνίας (AAC): Ζητάμε υποχρεωτική κρατική υποστήριξη με εργαλεία εναλλακτικής επικοινωνίας κατά τις αξιολογήσεις, ώστε να σταματήσουν οι «τυπικές» και επιφανειακές συνεντεύξεις από μη εξειδικευμένες επιτροπές.

  • Διαφάνεια και Επαναξιολόγηση: Διεκδικούμε ξεκάθαρα κριτήρια απόδοσης ωρών και το αυτονόητο δικαίωμα επαναξιολόγησης σε περίπτωση που η αναπηρία επιδεινωθεί.

Αυτή είναι μόνο η αρχή. Το παρόν Υπόμνημα αποτελεί το Μέρος 1ο. Θα ακολουθήσουν και επόμενες παρεμβάσεις για κάθε εμπόδιο που συναντάμε στην καθημερινότητά μας.

Διαβάστε παρακάτω το πλήρες κείμενο του Υπομνήματος που κατατέθηκε επίσημα σήμερα:

ΥΠΟΜΝΗΜΑ ΠΡΟΣ ΤΗΝ ΕΘΝΙΚΗ ΑΡΧΗ ΠΡΟΣΒΑΣΙΜΟΤΗΤΑΣ - ΜΕΡΟΣ 1ο

ΠΡΟΣ: Εθνική Αρχή Προσβασιμότητας (Ε.Α.Π.)

ΚΟΙΝΟΠΟΙΗΣΗ:
1. Εθνική Συνομοσπονδία Ατόμων με Αναπηρία (Ε.Σ.Α.μεΑ.)

  • Κεντρική Γραμματεία | Email: [email protected]
    2. Παρατηρητήριο Θεμάτων Αναπηρίας της Ε.Σ.Α.μεΑ. (Επιστημονική Ομάδα Μελέτης)

  • Φανή Προβή, Επιστημονική Υπεύθυνη | Email: [email protected]

  • Δρ. Αντωνία Παυλή, Κύρια Ερευνήτρια | Email: [email protected]

  • Νεκταρία Αποστολάκη, Υπεύθυνη Έργου | Email: [email protected]

ΑΠΟ: Ανδρέα Μπαρδάκη, Ακτιβιστή για τα δικαιώματα των ΑμεΑ, Δημιουργό της κοινότητας «Συνήγορος των ΑμεΑ» (διαδικτυακή ομάδα με 133.000+ μέλη), υπό την ιδιότητά μου ως ενεργού πολίτη και μέλους της Κοινωνίας των Πολιτών, βάσει του άρθρου 33 παρ. 3 της Σύμβασης CRPD του ΟΗΕ.

ΘΕΜΑ: Θεσμικά και Διοικητικά Εμπόδια Προσβασιμότητας στο Πρόγραμμα του Προσωπικού Βοηθού (Ν. 5322/2026 & ΚΥΑ 18867/2026) - Αιτήματα γνωμοδότησης και ρυθμιστικής παρέμβασης.

Στο πλαίσιο των αρμοδιοτήτων σας, όπως αυτές απορρέουν από τον ιδρυτικό σας Νόμο 4780/2021 (άρθρο 2, περ. β, γ, ε), σας καταθέτουμε το παρόν υπόμνημα. Το κείμενο αποτελεί προϊόν ευρείας και ανοιχτής διαβούλευσης με τα μέλη της κοινότητας «Συνήγορος των ΑμεΑ», καταγράφοντας πραγματικές υποθέσεις και βιώματα αποκλεισμού.

Προκειμένου η Αρχή να μπορέσει να εξετάσει ενδελεχώς τα ζητήματα, επιλέξαμε να σας καταθέσουμε τα αιτήματά μας μέσω διαδοχικών, θεματικών υπομνημάτων. Το παρόν, πρώτο υπόμνημα, εστιάζει αποκλειστικά στα σοβαρά εμπόδια ψηφιακής, διοικητικής και επικοινωνιακής προσβασιμότητας που εγείρει το πρόσφατο νομοθετικό πλαίσιο για τον Προσωπικό Βοηθό. Καλούμε την Αρχή να εξετάσει τα κάτωθι συστημικά εμπόδια και να γνωμοδοτήσει προς την Πολιτεία για την άμεση ρυθμιστική και πρακτική επίλυσή τους:

1. Γραφειοκρατικός Αποκλεισμός (Το κριτήριο του "Εφ' όρου ζωής")
Σύμφωνα με το άρθρο 5 (παρ. 2α) του Ν. 5322/2026, απαραίτητη προϋπόθεση επιλεξιμότητας για το πρόγραμμα του Προσωπικού Βοηθού αποτελεί η κατοχή πιστοποίησης ΚΕΠΑ «με ισχύ εφ’ όρου ζωής». Η συγκεκριμένη, άκαμπτη γραφειοκρατική προϋπόθεση δημιουργεί ένα ανυπέρβλητο διοικητικό εμπόδιο, αφήνοντας εκτός προγράμματος άτομα με βαριές και πρακτικά μη αναστρέψιμες αναπηρίες. Χαρακτηριστικό παράδειγμα, το οποίο έχει απασχολήσει εκτενώς τον δημόσιο διάλογο και τα ΜΜΕ, αποτελεί η περίπτωση του Σιαχίν Σερήφ [1].
Πρόκειται για άτομο απόλυτα καθηλωμένο, το οποίο αδυνατεί να αυτοεξυπηρετηθεί σε κάθε βασική ανάγκη που έχει, με βαριά αναπηρία 85%, συνταξιούχο αναπηρίας εφ' όρου ζωής και με κρίση ανάγκης συμπαράστασης ετέρου προσώπου. Ο συγκεκριμένος πολίτης αποκλείεται κυνικά από το Πρόγραμμα, απλώς και μόνο επειδή η απόφαση του ΚΕΠΑ δεν φέρει την τυπική λεκτική διατύπωση. Το σύστημα, αντί να αξιολογεί την πραγματική ανάγκη ανεξάρτητης διαβίωσης, μετατρέπεται σε μηχανισμό αποκλεισμού.
Ζητούμε την παρέμβασή σας προκειμένου να τροποποιηθεί το εν λόγω άρθρο, ώστε να γίνονται δεκτά εναλλακτικά διοικητικά αποδεικτικά (όπως οι εφ' όρου ζωής συνταξιοδοτικές αποφάσεις) ή να εξαιρούνται από την τυπική υποχρέωση της λεκτικής διατύπωσης άτομα με τεκμηριωμένα βαριές και πολλαπλές αναπηρίες που χρήζουν συμπαράστασης.

2. Ψηφιακή Αυθεντικοποίηση και Ορισμός Εξουσιοδοτημένου Εκπροσώπου
Ενώ η νέα νομοθεσία (Ν. 5322/2026) προβλέπει την εκπροσώπηση μέσω δικαστικού συμπαραστάτη, επιτρόπου ή αναδόχου, δεν παρέχει καμία εναλλακτική οδό απλής διοικητικής εξουσιοδότησης για τους ενήλικες που δεν μπορούν να ταυτοποιηθούν αυτόνομα μέσω taxisnet / gov.gr wallet. Το σύστημα εγκλωβίζει τις οικογένειες στη χρονοβόρα, στιγματιστική και δαπανηρή δικαστική οδό, προϋποθέτοντας ψηφιακή αυτοεκπροσώπηση από πληθυσμό που συχνά αδυνατεί να την ασκήσει. Αυτό καταστρατηγεί την επιταγή του Άρθρου 12 της Σύμβασης CRPD για «Υποστηριζόμενη Λήψη Αποφάσεων».
Το ψηφιακό αυτό αδιέξοδο επιβεβαιώνεται από τη μελέτη [2] του Παρατηρητηρίου της Ε.Σ.Α.μεΑ., η οποία καταγράφει ότι η πλατφόρμα δεν είναι φιλική ούτε πλήρως προσβάσιμη, αναγκάζοντας τα άτομα να εξαρτώνται από τρίτους (φίλους, λογιστές ή Κέντρα Κοινότητας).
Υιοθετώντας το απολύτως δίκαιο αίτημα του Συλλόγου Γονέων, Κηδεμόνων & Φίλων «Η Θεοτόκος» [3], ζητούμε να γνωμοδοτήσετε υπέρ της θέσπισης δυνατότητας ώστε ο αιτών να μπορεί να ορίσει εύκολα, διοικητικά και εξωδικαστικά, έναν εξουσιοδοτημένο εκπρόσωπο για τις ψηφιακές του συναλλαγές, στα πρότυπα των κανονισμών εφαρμογής του Affordable Care Act (42 CFR 435.923) των ΗΠΑ που επικαλείται ο Σύλλογος (Authorized Representative).
Προς περαιτέρω επίρρωση και ενίσχυση αυτής της θέσης, εμείς ως «Συνήγορος των ΑμεΑ» θέτουμε επιπλέον υπόψη σας το ισχυρό ευρωπαϊκό προηγούμενο της Ιρλανδίας. Με τον νόμο Assisted Decision-Making (Capacity) Act 2015, η Ιρλανδία κατήργησε το παρωχημένο δικαστικό μοντέλο, θεσμοθετώντας τον «Βοηθό Λήψης Αποφάσεων» (Decision-Making Assistant) μέσω μιας καθαρά εξωδικαστικής, διοικητικής συμφωνίας. Αποδεικνύεται περίτρανα ότι το αίτημα του Συλλόγου όχι μόνο αποτελεί διεθνή βέλτιστη πρακτική, αλλά είναι νομικά εφικτό και απολύτως εναρμονισμένο με τις επιταγές του ΟΗΕ, υπό την προϋπόθεση ύπαρξης κατάλληλων διοικητικών δικλείδων ασφαλείας.

3. Απουσία Εναλλακτικής Επικοινωνίας (AAC) & Τυπικές Αξιολογήσεις
Κατά την αξιολόγηση για το Πρόγραμμα, το κράτος δεν παρέχει προσβάσιμες μορφές επικοινωνίας. Αντιθέτως, η νομοθεσία (ΚΥΑ 18867/2026, άρθ. 11 παρ. 2) μετακυλίει την ευθύνη και το κόστος στον αξιολογούμενο ("με δική του πρωτοβουλία και ευθύνη"). Παράλληλα, η έρευνα του Παρατηρητηρίου της Ε.Σ.Α.μεΑ, αποκαλύπτει ότι το 43,3% των ερωτώμενων θεωρεί την αξιολόγηση από την επιτροπή μια καθαρά "τυπική" διαδικασία, με χαρακτηριστική την έλλειψη εξειδικευμένης γνώσης από τα μέλη των επιτροπών.
Υιοθετώντας και στηρίζοντας το απολύτως εύστοχο αίτημα του Συλλόγου Γονέων, Κηδεμόνων & Φίλων «Η Θεοτόκος», ζητούμε να γνωμοδοτήσετε ώστε η χρήση εργαλείων Υποστηρικτικής/Εναλλακτικής Επικοινωνίας (AAC) από τις Ειδικές Επιτροπές να καταστεί υποχρεωτική νομική προϋπόθεση, καθώς και να θεσπιστούν αυστηρότερα κριτήρια εξειδίκευσης των αξιολογητών ανά κατηγορία αναπηρίας.

4. Αδιαφάνεια Κριτηρίων, Στέρηση Δικαιώματος Άποψης & Επαναξιολόγησης
Η επίσημη έρευνα του Παρατηρητηρίου της Ε.Σ.Α.μεΑ. ανέδειξε σοβαρά ελλείμματα διαφάνειας στις αποφάσεις απονομής ωρών. Το 32,1% των ερωτώμενων δήλωσε ότι δεν είχε τη δυνατότητα να εκφράσει την άποψή του για την απόφαση της Επιτροπής. Παράλληλα, καταγράφεται έντονη διαμαρτυρία για την απουσία σαφούς μηχανισμού επαναξιολόγησης σε περίπτωση επιδείνωσης της αναπηρίας ή μεταβολής των συνθηκών διαβίωσης του ατόμου.
Ζητούμε τη γνωμοδότησή σας για τη θεσμοθέτηση ρητής διαδικασίας αιτιολογημένης απόφασης, με σαφή και διαφανή κριτήρια μοριοδότησης, καθώς και την πρόβλεψη δικαιώματος τακτικής επαναξιολόγησης, όταν τα λειτουργικά και ιατρικά δεδομένα του ωφελούμενου επιδεινώνονται.

Αναμένουμε την επίσημη τοποθέτηση και τις ρυθμιστικές σας προτάσεις επί των ανωτέρω συγκεκριμένων σημείων του νομοθετικού πλαισίου. Δεδομένου του όγκου των αναφορών που λαμβάνουμε καθημερινά, επιφυλασσόμαστε για την κατάθεση νέων υπομνημάτων στο μέλλον, προκειμένου να αναδείξουμε οποιοδήποτε άλλο κρίσιμο ζήτημα προσβασιμότητας και προστασίας των δικαιωμάτων των ΑμεΑ απαιτήσει θεσμική παρέμβαση.

Με εκτίμηση,
Ανδρέας Μπαρδάκης


Πηγές - Παραπομπές:
[1] «Υπόθεση Σιαχίν Σερήφ»: https://www.imerodromos.gr/upothesh-siachin-serhf/

[2] Τελικό κείμενο της μελέτης για τον Προσωπικό Βοηθό του Παρατηρητηρίου Θεμάτων Αναπηρίας, 02.09.2026: https://www.esamea.gr/el/article/teliko-keimeno-ths-meleths-gia-ton-proswpiko-bohtho-toy-parathrhthrioy-thematwn-anaphrias

[3] Δημοσίευση του χρήστη Σύλλογος γονέων «Η Θεοτόκος», 21.07.2026: https://www.facebook.com/syllogosTheotokos/posts/pfbid02GUZFdPsufUUGDgPKpwRbVKUyb6zW98HptmeaHxUX4ZvYpFQm7AnFzcB2LFtEJMZnl
 
Στιγμιότυπο οθόνης από ανάρτηση του Συλλόγου γονέων «Η Θεοτόκος» στο Facebook. Το κείμενο αναφέρει ότι, ανταποκρινόμενο στο κάλεσμα του Ανδρέα Μπαρδάκη και της κοινότητας «Συνήγορος των ΑμεΑ», το Σωματείο κατέθεσε προτάσεις στην Εθνική Αρχή Προσβασιμότητας. Οι προτάσεις εστιάζουν στη δυνατότητα ψηφιακής αυθεντικοποίησης εκπροσώπου για άτομα που αδυνατούν να αυτοεκπροσωπηθούν, καθώς και στη διασφάλιση ισότιμης συμμετοχής για όσους χρησιμοποιούν Υποστηρικτική και Εναλλακτική Επικοινωνία (AAC). Η ανάρτηση καταλήγει με ευχαριστίες προς τον κ. Μπαρδάκη και την κοινότητα.
Η δημόσια τοποθέτηση του Συλλόγου γονέων «Η Θεοτόκος» (21/07/2026), η οποία ανέδειξε το ψηφιακό αδιέξοδο της αυτοεκπροσώπησης και την απουσία πρόβλεψης για την Υποστηρικτική και Εναλλακτική Επικοινωνία (AAC).

 

ΕΝΗΜΕΡΩΣΗ [28/09/2026]: Η επίσημη απάντηση της Εθνικής Αρχής Προσβασιμότητας στο 1ο Υπόμνημα και η αξιολόγησή της

Σε συνέχεια του 1ου Υπομνήματος που κατατέθηκε στις 9 Σεπτεμβρίου 2026 σχετικά με τα αναχώματα στο πρόγραμμα του Προσωπικού Βοηθού, η Εθνική Αρχή Προσβασιμότητας (Ε.Α.Π.) προχώρησε σε επίσημη έγγραφη τοποθέτηση. Η απάντηση της Αρχής συνιστά μια σημαντική θεσμική εξέλιξη, καθώς ενσωματώνει βασικές διεκδικήσεις της κοινότητας, διατηρώντας ωστόσο μια προβληματική στάση απέναντι στον πλέον αυστηρό γραφειοκρατικό αποκλεισμό του συστήματος. 

Το Ιστορικό: Η καταγγελία που έσπασε τη διοικητική σιωπή

Υπενθυμίζεται ότι η σημερινή επίσημη τοποθέτηση της Ε.Α.Π. δεν προέκυψε αυθόρμητα. Αποτελεί καρπό συστηματικής πίεσης, σε συνέχεια της δημόσιας καταγγελίας μας στις 11 Ιουλίου 2026, με τίτλο «Όταν η Εθνική Αρχή Προσβασιμότητας αρνείται να μας δώσει... προσβασιμότητα στην πληροφορία!». Εκείνη την περίοδο, η Αρχή τηρούσε απόλυτη σιγή ιχθύος απέναντι σε 13 τεκμηριωμένα μηνύματα που της είχαν αποσταλεί από τις 19 Οκτωβρίου 2025 έως και τις 7 Μαΐου 2026, παραβιάζοντας τον Κώδικα Διοικητικής Διαδικασίας. Η υποχρέωση της Διοίκησης να απαντήσει ενεργοποιήθηκε ουσιαστικά μόνο μετά τις επίσημες καταγγελίες μας προς τον Συνήγορο του Πολίτη (Αρ. Φακέλου Υπόθεσης 400946/52749/11.07.2026) και την Εθνική Αρχή Διαφάνειας (Αρ. Πρωτ. 43780 ΕΙ 2026/13.07.2026). Η παρούσα απάντηση, επομένως, αποτελεί μια πρώτη, σημαντική νίκη της Κοινωνίας των Πολιτών απέναντι στη διοικητική αδράνεια. 

Οι θετικές δεσμεύσεις και οι συγκλίσεις

  • Εξουσιοδοτημένος Εκπρόσωπος: Η Ε.Α.Π. ταυτίζεται απόλυτα με τη θέση ότι το ισχύον πλαίσιο δικαστικής συμπαράστασης είναι παρωχημένο και χρήζει ουσιαστικής αναθεώρησης. Δεδομένου ότι το αρμόδιο Υπουργείο δεν έχει ζητήσει σχετική γνωμοδότηση, η Αρχή δεσμεύτηκε να αναλάβει η ίδια τη θεσμική πρωτοβουλία, υποβάλλοντας συγκεκριμένη πρόταση για τον εκσυγχρονισμό της διαδικασίας.

  • Υποστηρικτική Τεχνολογία (AAC) και Διαδικασία Αξιολόγησης: Η Ε.Α.Π. αποδέχεται πλήρως τη θέση μας, υπογραμμίζοντας πως κάθε άνθρωπος έχει δικαίωμα να επικοινωνεί με τον δικό του τρόπο. Ξεκαθαρίζει ότι τα κατάλληλα μέσα πρέπει να έχουν προβλεφθεί πριν από την έναρξη της αξιολόγησης και να είναι διαθέσιμα καθ' όλη τη διάρκειά της. Παράλληλα, η Αρχή μάς ενημερώνει ότι έχει ήδη τονίσει στο αρμόδιο Υπουργείο την ανάγκη σχεδιασμού μιας ουσιαστικής, προσωποκεντρικής διαδικασίας. Συγκεκριμένα, επισημαίνει ότι οι αξιολογητές χρειάζονται συστηματική εκπαίδευση, κοινά εργαλεία και σαφείς κατευθύνσεις, ώστε να είναι σε θέση να επικοινωνούν ουσιαστικά με τον κάθε αξιολογούμενο μέσω της δικής του μεθόδου. Μόνο με αυτόν τον τρόπο, καταλήγει η Αρχή, θα περιοριστούν οι υποκειμενικές κρίσεις και θα διασφαλιστεί ότι αποτυπώνονται οι πραγματικές ανάγκες και η βούληση του ίδιου του ατόμου. 

    Διαφάνεια, Δικαίωμα Άποψης και Επαναξιολόγηση: Απαντώντας στα ζητήματα αδιαφάνειας, η Ε.Α.Π. υποστήριξε ότι τα αρνητικά δεδομένα του Παρατηρητηρίου αφορούσαν αποκλειστικά το πιλοτικό στάδιο. Διαβεβαιώνει πως στη μόνιμη εφαρμογή έχουν επέλθει σημαντικές αλλαγές: ο ενδιαφερόμενος ενημερώνεται πλέον για την επιλεξιμότητα και τα μόριά του, διατηρεί ρητά το δικαίωμα να εκφράσει ο ίδιος τις απόψεις και τη βούλησή του κατά την αξιολόγηση, ενώ του παρέχεται δικαίωμα ένστασης εντός δεκαπέντε (15) ημερών, η οποία εξετάζεται από διαφορετική επιτροπή.

    Στο κρίσιμο ζήτημα της επαναξιολόγησης, η Αρχή αναγνωρίζει ότι οι περιορισμοί της νέας ΚΥΑ (που απαιτούν την παρέλευση τριετίας και την ύπαρξη μεγαλύτερου ποσοστού αναπηρίας) συνιστούν ένα περιορισμένο βήμα. Παραδέχεται ρητά πως οι ανάγκες υποστήριξης ενός ανθρώπου δύνανται να μεταβληθούν ουσιαστικά, για παράδειγμα λόγω επιδείνωσης της λειτουργικότητας ή αλλαγής των συνθηκών διαβίωσης, χωρίς να αλλάξει καθόλου το ποσοστό αναπηρίας του. Ωστόσο, παρά τη σημαντική αυτή παραδοχή, η Ε.Α.Π. αποφεύγει να δεσμευτεί για την ανάληψη άμεσης θεσμικής παρέμβασης. Αντιθέτως, περιορίζεται στη θέση ότι το ζήτημα πρέπει να «παρακολουθηθεί στην πράξη», ώστε να «εξεταστεί» μελλοντικά η διεύρυνση της δυνατότητας επαναξιολόγησης.

Ο γραφειοκρατικός παραλογισμός που διαιωνίζεται

Στο μείζον ζήτημα του αποκλεισμού λόγω του κριτηρίου «εφ' όρου ζωής», η τοποθέτηση της Ε.Α.Π. κρίνεται ανεδαφική. Παρότι η Αρχή αναγνωρίζει το πρόβλημα και δηλώνει πως έχει ενημερώσει το Υπουργείο, αποφεύγει να εισηγηθεί την άμεση νομοθετική άρση του. Αντιθέτως, προτείνει στους πολίτες με βαριές αναπηρίες να εξετάσουν το ενδεχόμενο άμεσης ένστασης ή αναθεώρησης κατά των αποφάσεων ΚΕΠΑ.

Η συγκεκριμένη προσέγγιση αγνοεί τη νομική και πρακτική πραγματικότητα. Αφενός, οι προβλεπόμενες προθεσμίες προσφυγής (30 ημερών) έχουν παρέλθει προ πολλού για τις αποφάσεις που ήδη κατέχουν οι πολίτες. Αφετέρου, ακόμη και στην περίπτωση υποβολής αιτήματος αναθεώρησης, καμία υγειονομική επιτροπή δεν νομιμοποιείται να αποδώσει ισχύ «εφ' όρου ζωής» σε παθήσεις (όπως στην αναφερθείσα περίπτωση του Σιαχίν Σερήφ) οι οποίες δεν συμπεριλαμβάνονται ρητά στον αυστηρό, κλειστό Πίνακα Μη Αναστρέψιμων Παθήσεων του Υπουργείου. Το σύστημα, πρακτικά, παραπέμπει τους πολίτες σε νομικά αδιέξοδες διαδικασίες.

Το μέγεθος του θεσμικού εμπαιγμού αναδεικνύεται, άλλωστε, από μια κατάφωρη αντίφαση του ίδιου του συστήματος. Σήμερα, πολίτες με βαριά αναπηρία (80% και άνω), οι οποίοι φέρουν ρητή, ιατρική πιστοποίηση από τα ΚΕΠΑ ότι χρήζουν συνεχούς επίβλεψης, φροντίδας και συμπαράστασης από έτερο πρόσωπο, αποκλείονται αυθαίρετα από το Πρόγραμμα. Στον αντίποδα, το σύστημα καθιστά επιλέξιμους πολίτες με κινητική αναπηρία 67%, για τους οποίους δεν έχει πιστοποιηθεί καμία απολύτως ανάγκη φροντίδας από τρίτο πρόσωπο. Ενώπιον αυτής της εξόφθαλμης διοικητικής παράνοιας, η προτροπή της Διοίκησης προς τους κατάκοιτους πολίτες να αναζητήσουν λύση μέσω νομικά αδιέξοδων ενστάσεων, δεν συνιστά απλώς υπεκφυγή, αλλά ευθεία προσβολή της νοημοσύνης τους. 

Προγραμματισμός επόμενων ενεργειών

Ο θεσμικός διάλογος έχει ανοίξει, ωστόσο η διεκδίκηση για την πλήρη άρση των γραφειοκρατικών εμποδίων συνεχίζεται.

Βρίσκεται ήδη υπό προετοιμασία το 2ο Υπόμνημα προς την Ε.Α.Π. Μέσω αυτού, θα καταρριφθεί τεκμηριωμένα η θεωρία των «ενστάσεων», επαναφέροντας επιτακτικά το αίτημα να καταστεί η ήδη πιστοποιημένη ανάγκη συμπαράστασης ετέρου προσώπου ως το κυρίαρχο κριτήριο ένταξης, έναντι των αυστηρών λογιστικών αποκλεισμών. Παράλληλα, το νέο Υπόμνημα θα εισαγάγει νέα μείζονα ζητήματα, δίνοντας έμφαση στα εμπόδια πραγματικής πρόσβασης στη Δικαιοσύνη και στο υφιστάμενο αδιέξοδο με την εφαρμογή της Νομικής Βοήθειας για τα ΑμεΑ.

Τέλος, λαμβάνοντας υπόψη τον έντονο προβληματισμό που καταγράφεται σταθερά από τα μέλη της κοινότητας, οφείλουμε να καταστήσουμε σαφές ότι κρίσιμα ζητήματα, όπως ο ηλικιακός περιορισμός των 67 ετών και ο αποκλεισμός των συγγενών από τον ρόλο του Προσωπικού Βοηθού, δεν παραβλέπονται. Τα συγκεκριμένα θέματα βρίσκονται υψηλά στην ατζέντα μας και θα αποτελέσουν αντικείμενο επόμενων, στοχευμένων παρεμβάσεων, εξεταζόμενα αυστηρά υπό το πρίσμα της ισονομίας και των επιταγών της Σύμβασης CRPD.

Συνεχίζουμε τον αγώνα για ίσα δικαιώματα και πραγματική ανεξάρτητη διαβίωση.

Κεφαλίδα επίσημου εγγράφου της Εθνικής Αρχής Προσβασιμότητας που φέρει το λογότυπο και τα στοιχεία επικοινωνίας της. Απευθύνεται στον κ. Ανδρέα Μπαρδάκη, με ημερομηνία 28 Σεπτεμβρίου 2026 και Αριθμό Πρωτοκόλλου 60. Το θέμα του εγγράφου αναγράφει: «Απάντηση στο από 9 Σεπτεμβρίου 2026 υπόμνημά σας σχετικά με το Πρόγραμμα "Προσωπικός Βοηθός"».
Το επίσημο έγγραφο της Εθνικής Αρχής Προσβασιμότητας (Αρ. Πρωτ. 60/28.09.2026), με το οποίο δίνεται η απάντηση στο 1ο Υπόμνημα της κοινότητάς μας σχετικά με τα εμπόδια στο Πρόγραμμα του Προσωπικού Βοηθού.


 Το επίσημο έγγραφο (πατήστε για άνοιγμα του εγγράφου)
 
 

Υ.Γ. Η επιβολή της διοικητικής τάξης

Όπως αναδείξαμε στο εισαγωγικό ιστορικό, η Ε.Α.Π. είχε βεβαρυμένο παρελθόν στο ζήτημα της διαφάνειας. Αρχικά, στο επίσημο απαντητικό της έγγραφο, η Αρχή παρέλειψε εκ νέου να αναγράψει τον Αριθμό Πρωτοκόλλου Εισερχομένου του 1ου Υπομνήματός μας.

Ωστόσο, κατόπιν άμεσου και θεσμικά τεκμηριωμένου μηνύματός μας προς τη Διοίκηση της Ε.Α.Π., η ανταπόκριση υπήρξε ακαριαία. Ήδη από πολύ νωρίς το πρωί, η ηγεσία της Αρχής προώθησε κατεπειγόντως το αίτημά μας στις αρμόδιες υπηρεσίες. Αποκαθιστώντας τη νομιμότητα, μας γνωστοποιήθηκε επισήμως ότι το Υπόμνημά μας έχει λάβει τον Αρ. Πρωτ. 56/09.09.2026, ενώ και η ίδια η σημερινή μας όχληση πρωτοκολλήθηκε άμεσα (Αρ. Πρωτ. 62/29.09.2026). Η τήρηση των τυπικών διοικητικών διαδικασιών αποτελεί αδιαπραγμάτευτο ζήτημα αρχής, και η άμεση συμμόρφωση της Αρχής στις επιταγές του Κώδικα Διοικητικής Διαδικασίας, έπειτα από τη νέα παρέμβασή μας, καταγράφεται στα θετικά.
 

©2026 Ανδρέας Μπαρδάκης   

Σάββατο 11 Ιουλίου 2026

Όταν η Εθνική Αρχή Προσβασιμότητας αρνείται να μας δώσει... προσβασιμότητα στην πληροφορία!

Η Εθνική Αρχή Προσβασιμότητας (Ε.Α.Π.) συστάθηκε με σκοπό να διασφαλίζει τα δικαιώματα και την ισότιμη πρόσβαση των Ατόμων με Αναπηρία. Τι συμβαίνει, όμως, όταν η ίδια η Αρχή αρνείται πεισματικά να εφαρμόσει τον νόμο και να επικοινωνήσει με τους πολίτες;

Μια βαριά, κλειστή ξύλινη πόρτα του γραφείου της Εθνικής Αρχής Προσβασιμότητας.. Μπροστά της στο πάτωμα υπάρχει μια στοίβα από αναπάντητους ψηφιακούς φακέλους. Ο πάνω φάκελος ξεχωρίζει, καθώς είναι σφραγισμένος με κόκκινο βουλοκέρι "Συνήγορος των ΑμεΑ" που φέρει ανάγλυφο το διεθνές σύμβολο της αναπηρίας.
Η «κλειστή πόρτα» της Εθνικής Αρχής Προσβασιμότητας: 13 επίσημα και τεκμηριωμένα μηνύματα σε αναμονή πρωτοκόλλου.

Από τις 19 Οκτωβρίου 2025 έως και τις 7 Μαΐου 2026, απέστειλα συνολικά δεκατρία (13) τεκμηριωμένα και ψηφιακά υπογεγραμμένα μηνύματα (μέσω gov.gr) προς την επίσημη διεύθυνση της Ε.Α.Π. Ζητούσα το αυτονόητο: την επίσημη πρωτοκόλλησή τους. Η απάντηση που έλαβα ήταν η απόλυτη σιωπή. Η Αρχή επέλεξε συστηματικά να αγνοεί τον Κώδικα Διοικητικής Διαδικασίας και τον Ν. 4727/2020 περί ηλεκτρονικής διακίνησης εγγράφων.

Η στάση αυτή δεν αποτελεί απλώς μια γραφειοκρατική παράλειψη, αλλά συνειδητή επιλογή. Αυτό αποδείχθηκε περίτρανα στο 13ο και κατεπείγον μήνυμά μου, με θέμα «ΚΑΤΕΠΕΙΓΟΝ: Τεκμηριωμένη καταγγελία για θεσμικό εμπαιγμό ΑμεΑ και προειδοποίηση για παράλειψη οφειλόμενης διοικητικής ενέργειας», το οποίο κοινοποίησα παράλληλα στο Γραφείο του Υπουργού Επικρατείας.

Σε αυτό το μήνυμα, θέλοντας να καταστήσω απολύτως σαφείς τις νομικές συνέπειες της αδράνειάς τους, συμπεριέλαβα την εξής ρητή προειδοποίηση:

«[ΕΠΙΣΗΜΑΝΣΗ ΠΡΟΣ ΤΗΝ ΕΘΝΙΚΗ ΑΡΧΗ ΠΡΟΣΒΑΣΙΜΟΤΗΤΑΣ & ΤΟ ΓΡΑΦΕΙΟ ΥΠΟΥΡΓΟΥ ΕΠΙΚΡΑΤΕΙΑΣ]: Παρακαλώ θερμά για την επίσημη πρωτοκόλληση της παρούσας αναφοράς και τη γνωστοποίηση του αριθμού πρωτοκόλλου με απάντηση στο παρόν ηλεκτρονικό μήνυμα. Επισημαίνεται ότι η άρνηση πρωτοκόλλου και η συστηματική έλλειψη ανταπόκρισης συνιστούν πειθαρχικό παράπτωμα και παραβίαση του Κώδικα Διοικητικής Διαδικασίας (Ν. 2690/1999, Άρθρα 4 και 12).»

Ούτε αυτή η αυστηρή επισήμανση στάθηκε ικανή να διαρρήξει τη σιωπή της Ε.Α.Π. Ενώ το Υπουργείο ανταποκρίθηκε άμεσα, χορηγώντας αριθμό πρωτοκόλλου την αμέσως επόμενη ημέρα (Αρ. Πρωτ. 40 / 08.05.2026), η Ε.Α.Π. συνέχισε τον εμπαιγμό, χωρίς να δώσει καμία απολύτως απάντηση μέχρι και σήμερα.

Το πλέον οξύμωρο της υπόθεσης είναι ότι αυτή η επιδεικτική κωφότητα της Υπηρεσίας συνεχίστηκε αμείωτη και κατά την περίοδο αλλαγής σκυτάλης. Στις 30 Απριλίου 2026, σύμφωνα με τις δημοσιεύσεις, ελήφθη η απόφαση για την ανάληψη της προεδρίας της Ε.Α.Π. από τον πρώην ευρωβουλευτή, κ. Στέλιο Κυμπουρόπουλο (με την επίσημη ανάληψη των καθηκόντων του να δημοσιεύεται στο ΦΕΚ στις 15.05.2026).

Όταν μια τέτοια θεσμική θέση αναλαμβάνεται από ένα πρόσωπο που προέρχεται από τον αναπηρικό χώρο και γνωρίζει βιωματικά τα ζητήματά μας, η εύλογη προσδοκία της Κοινωνίας των Πολιτών είναι να δει άμεσα αντανακλαστικά. Ωστόσο, το 13ο και κατεπείγον μήνυμά μου (07.05.2026), το οποίο εστάλη ακριβώς σε αυτή τη μεταβατική περίοδο, έμεινε κι αυτό αναπάντητο από την Υπηρεσία μέχρι και σήμερα, επιβεβαιώνοντας ότι η διοικητική παράλυση της Αρχής είναι βαθιά ριζωμένη.

Η πλήρης απουσία οποιασδήποτε ανταπόκρισης στο σύνολο των δεκατριών (13) τεκμηριωμένων παρεμβάσεών μου, δημιουργεί την εύλογη αίσθηση ότι δεν αναγνωρίζομαι ως ισότιμος συνομιλητής από τον ίδιο τον θεσμικό φορέα που έχει ως αποκλειστική αποστολή την προώθηση της προσβασιμότητας και της συμμετοχής των ατόμων με αναπηρία.

Αυτή η συμπεριφορά αποτελεί κατάφωρη παραβίαση του δικαιώματος του «αναφέρεσθαι» (Άρθρο 10 του Συντάγματος) και έρχεται σε ευθεία σύγκρουση με τη Σύμβαση του ΟΗΕ για τα Δικαιώματα των ΑμεΑ (CRPD), ιδίως όσον αφορά την πρόσβαση στην πληροφορία (Άρθρα 9, 21) και τη διαβούλευση (Άρθρο 33 παρ. 3).

Απέναντι σε αυτόν τον θεσμικό αποκλεισμό, δεν μένουμε άπραγοι. Προχώρησα ήδη σε επίσημες καταγγελίες:

  • ΑΝΑΦΟΡΑ Προς τον Συνήγορο του Πολίτη (Αρ. Πρωτ. 52749/11.07.2026).

  • ΚΑΤΑΓΓΕΛΙΑ Προς την Εθνική Αρχή Διαφάνειας (Ε.Α.Δ.), ζητώντας τον άμεσο διοικητικό και πειθαρχικό έλεγχο της Ε.Α.Π. για παράλειψη οφειλόμενης νόμιμης ενέργειας (Αρ. Πρωτ. 43780 ΕΙ 2026/13.07.2026).

Ο αγώνας για διαφάνεια, σεβασμό και πραγματική προσβασιμότητα είναι καθημερινός και δεν επιτρέπει εκπτώσεις - ανεξάρτητα από τις αλλαγές προσώπων στις διοικήσεις των φορέων.

Ανδρέας Μπαρδάκης
Ακτιβιστής για τα δικαιώματα των ΑμεΑ
Δημιουργός της κοινότητας «Συνήγορος των ΑμεΑ» (130.000+ μέλη),
Ενεργό μέλος της κοινωνίας των πολιτών (άρθρο 33 παρ. 3 Σύμβασης CRPD).

  

ΕΝΗΜΕΡΩΣΗ (13/07/2026): Η νέα πρόκληση του Συνηγόρου του Πολίτη - Αυθαίρετη συσχέτιση αναφορών

Λίγες ώρες μετά τη δημοσίευση της καταγγελίας μου, γίνομαι μάρτυρας μιας νέας, απαράδεκτης πρακτικής από την πλευρά του Συνηγόρου του Πολίτη. Η Αρχή προχώρησε αυθαίρετα στη συσχέτιση της νέας αναφοράς μου κατά της Εθνικής Αρχής Προσβασιμότητας (Αρ. Πρωτ. 52749/11.07.2026) με τον Φάκελο Υπόθεσης 396501, ο οποίος αφορά εντελώς διαφορετικό αντικείμενο (Δ.Υ.Π.Α.).

Η πρακτική αυτή δεν αποτελεί απλώς ένα «γραφειοκρατικό σφάλμα», αλλά πλήγμα στη διαφάνεια. Η συσχέτιση καταγγελιών που στρέφονται κατά διαφορετικών φορέων και αφορούν εντελώς διαφορετικά νομικά και πραγματικά περιστατικά, ακυρώνει στην πράξη την ορθή εξέταση της καταγγελίας μου και δυσχεραίνει το συνταγματικά κατοχυρωμένο δικαίωμά μου στην έννομη προστασία. Επισημαίνω ότι η αυθαίρετη αυτή τακτική τείνει να παγιωθεί στη διαχείριση των αναφορών μου, παρακωλύοντας τη λειτουργία της Αρχής.

Έχω ήδη αποστείλει επείγουσα καταγγελία (αρ. πρωτ. 53048/13.07.2026) και μήνυμα με email προς τη Διοίκηση του Συνηγόρου του Πολίτη, απαιτώντας τον άμεσο διαχωρισμό των εγγράφων, τη δημιουργία νέου αυτοτελούς φακέλου και την ανάθεση της εξέτασης σε αρμόδιο στέλεχος, προς διασφάλιση της δέουσας διαφάνειας. Ο αγώνας για θεσμικό σεβασμό και διαφάνεια συνεχίζεται.

Στιγμιότυπο οθόνης από την πλατφόρμα του Συνηγόρου του Πολίτη που δείχνει δύο άσχετες αναφορές, μία για τη Δ.Υ.Π.Α. και μία για την Εθνική Αρχή Προσβασιμότητας, να έχουν συσχετιστεί αυθαίρετα στον ίδιο Φάκελο Υπόθεσης με αριθμό 396501. Κόκκινα πλαίσια και βέλη επισημαίνουν το διοικητικό σφάλμα της Αρχής.
Στιγμιότυπο από την πλατφόρμα του Συνηγόρου του Πολίτη που αναδεικνύει την αυθαίρετη συσχέτιση δύο εντελώς άσχετων υποθέσεων (Ε.Α.Π. και Δ.Υ.Π.Α.) στον ίδιο Φάκελο Υπόθεσης.


ΕΝΗΜΕΡΩΣΗ (14/07/2026): Εφαρμόστηκε Αυθαίρετη συσχέτιση αναφορών και στην καταγγελία μου για την αυθαίρετη συσχέτιση!

Σε συνέχεια της υποβολής δεύτερης αναφοράς προς τον Συνήγορο του Πολίτη με αίτημα-καταγγελία τον διαχωρισμό των υποθέσεων της ΔΥΠΑ και της Εθνικής Αρχής Προσβασιμότητας, διαπίστωσα νωρίς το πρωί, το εξής δυσάρεστο: Ότι ο Συνήγορος του Πολίτη συσχέτισε αυθαίρετα με την υπόθεση της ΔΥΠΑ και το αίτημά μου για διαχωρισμό των υποθέσεων!

Στιγμιότυπο οθόνης από το σύστημα του Συνηγόρου του Πολίτη που εμφανίζει δύο καταχωρήσεις. Η πρώτη, με ημερομηνία 11/07/2026, αφορά αναφορά κατά της Εθνικής Αρχής Προσβασιμότητας με αριθμό 52749. Η δεύτερη, με ημερομηνία 13/07/2026, είναι «Επείγουσα Καταγγελία για αυθαίρετη συσχέτιση αναφορών» με αριθμό 53048. Και οι δύο εγγραφές έχουν καταχωρηθεί κάτω από τον ίδιο αριθμό φακέλου υπόθεσης (396501) και φέρουν την ένδειξη «Μετατράπηκε σε σχετικό έγγραφο».
Στιγμιότυπο από το ηλεκτρονικό σύστημα του Συνηγόρου του Πολίτη που αποδεικνύει τη δεύτερη συνεχόμενη αυθαίρετη συσχέτιση. Η νέα καταγγελία με αίτημα τον διαχωρισμό (13/07/2026) εντάχθηκε εκ νέου στον ίδιο φάκελο (Αρ. Υπόθεσης 396501).

Μπροστά στην επανάληψη της ίδιας αυθαίρετης ενέργειας, εύλογο ήταν να αισθανθώ αναστάτωση. Την πρώτη φορά να δεχτώ ότι ήταν διοικητικό λάθος, αλλά και δεύτερη, αμέσως μετά; Αφού μέσα στην ταραχή μου σκέφτηκα ότι εδώ μπορεί να επιβεβαιώνεται μια ξεκάθαρη "Πρακτική Καιάδα" εις βάρος των αναφορών μου, ότι ο ΣτΠ βρήκε "αόρατο" τρόπο να μου κλείσει οριστικά την πόρτα και ποιος έχει χρήματα και κουράγιο τώρα για εξώδικα και αγωγές...

 2η ΕΝΗΜΕΡΩΣΗ (14/07/2026):

Αποκατάσταση της τάξης - Ο Συνήγορος του Πολίτη αναγκάστηκε να διαχωρίσει τις υποθέσεις

Κατόπιν τηλεφωνικής επικοινωνίας που είχα απευθείας με τον χειριστή της υπόθεσης (κ. Μπαρτζελιώτη), αφού του "φορτώθηκαν" δύο άσχετοι φάκελοι με την υπόθεση που είχε αναλάβει (Υπόθεση ΔΥΠΑ), δόθηκαν διαβεβαιώσεις ότι θα υποβληθεί υπηρεσιακό αίτημα διαχωρισμού των φακέλων. 

Παράλληλα, υπήρξε ενημέρωση ότι προετοιμάζεται έγγραφο παρέμβασης της Αρχής προς τη ΔΥΠΑ, αναφορικά με τον αυθαίρετο ορισμό (ποσοστό αναπηρίας «άνω του 80%») που εφαρμόστηκε στο πρόγραμμα Κοινωνικού Τουρισμού. 

Έτσι η ανεξάρτητη αρχή υποχρεώθηκε τελικά να αποσυνδέσει την κατεπείγουσα καταγγελία μας κατά της Εθνικής Αρχής Προσβασιμότητας (Ε.Α.Π.) από τον εντελώς άσχετο φάκελο της Δ.Υ.Π.Α.

Όπως μπορείτε να δείτε και στο έγγραφο της απάντησης από τη Γραμματεία Κύκλου Ίσης Μεταχείρισης (παραθέτω το σχετικό στιγμιότυπο), το αίτημά μας επιτέλους καταχωρήθηκε εκ νέου ως νέα, αυτοτελής αναφορά, λαμβάνοντας τον δικό της, ανεξάρτητο Αριθμό Φακέλου Υπόθεσης: 400946/52749/11.07.2026.

Η εξέλιξη αυτή αποδεικνύει περίτρανα ότι δεν πρέπει να αφήνουμε απολύτως τίποτα να πέσει κάτω. Αν δεν είχαμε ασχοληθεί, η καταγγελία μας για τον θεσμικό αποκλεισμό που βιώνουμε από την Ε.Α.Π. θα είχε «θαφτεί» σιωπηλά μέσα σε ένα γραφειοκρατικό συρτάρι. Δεν τους αφήσαμε.

Πλέον, ο Συνήγορος του Πολίτη καλείται να ερευνήσει επί της ουσίας το ζήτημα και να αναλάβει τις ευθύνες του ως "Πλαίσιο Προαγωγής" της Σύμβασης CRPD. Αναμένουμε την εξέταση της υπόθεσης και παραμένουμε σε εγρήγορση.

Ο αγώνας για θεσμικό σεβασμό, προσβασιμότητα και διαφάνεια συνεχίζεται. Δεν ζητάμε χάρες, απαιτούμε την εφαρμογή των δικαιωμάτων μας!

Στιγμιότυπο ηλεκτρονικού μηνύματος από τη Γραμματεία Κύκλου Ίσης Μεταχείρισης του Συνηγόρου του Πολίτη προς τον Ανδρέα Μπαρδάκη. Το κείμενο αναφέρει ότι, κατόπιν τηλεφωνικής επικοινωνίας με τον κ. Μπαρτζελιώτη, το αίτημα καταχωρήθηκε εκ νέου ως νέα αναφορά με αριθμό φακέλου 400946/52749/11/07/2026. Διακρίνεται και το λογότυπο της ανεξάρτητης αρχής.
Η έγγραφη επιβεβαίωση από τον Συνήγορο του Πολίτη για τον διαχωρισμό των υποθέσεων και τη δημιουργία νέου φακέλου για την Ε.Α.Π.

Κλείνοντας, ωστόσο, οφείλω να μοιραστώ δημοσίως μια βαθύτερη ανησυχία που μου αφήνει αυτή η περιπέτεια. Για ποιον ακριβώς λόγο συνέβη ένα τόσο σοβαρό διοικητικό σφάλμα, και μάλιστα κατ' επανάληψη; Πώς δικαιολογείται αυτή η γραφειοκρατική προχειρότητα από μια κορυφαία Ανεξάρτητη Αρχή; Μήπως ο Συνήγορος του Πολίτη καταρρέει διοικητικά υπό το βάρος του όγκου των υποθέσεων ή αντιμετωπίζει τα αιτήματα των πολιτών με έναν επικίνδυνο «αυτόματο πιλότο»; 

Όποια κι αν είναι η απάντηση, ένα είναι σίγουρο: οφείλουμε πλέον να ελέγχουμε ακόμα και τους ελεγκτές.

© 2026 Ανδρέας Μπαρδάκης 

Κυριακή 5 Ιουλίου 2026

Η Κάρτα Αναπηρίας ως Βασικό Φορολογικό Δικαιολογητικό: Η Πρότασή μας στη Δημόσια Διαβούλευση

Κάθε χρόνο, κατά την περίοδο των φορολογικών δηλώσεων, τα άτομα με αναπηρία ερχόμαστε αντιμέτωπα με την ίδια αναχρονιστική και προσβλητική διαδικασία: την υποχρέωση προσκόμισης ιατρικών γνωματεύσεων στις Δ.Ο.Υ. Αυτή η πρακτική όχι μόνο συντηρεί την περιττή γραφειοκρατία, αλλά παραβιάζει κατάφωρα το ιατρικό μας απόρρητο, εκθέτοντας τις παθήσεις και τα ευαίσθητα προσωπικά μας δεδομένα σε υπαλλήλους που δεν έχουν καμία ιατρική αρμοδιότητα.

Από τη στιγμή που η Πολιτεία έχει θεσμοθετήσει την Κάρτα Αναπηρίας (Ν. 4961/2022, άρθρο 106), είναι αδιανόητο να μην αξιοποιείται ως το βασικό εργαλείο διαλειτουργικότητας στις συναλλαγές μας με το Δημόσιο.

Για τον λόγο αυτό, καταθέσαμε επίσημη, τεκμηριωμένη πρόταση στη Δημόσια Διαβούλευση για το σχέδιο νόμου του Υπουργείου Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας με τίτλο «Προσωπικός Βοηθός, Πρώιμη Παρέμβαση και λοιπές ενεργητικές πολιτικές για άτομα με αναπηρία, ρυθμίσεις στεγαστικής πολιτικής και άλλες διατάξεις», ΜΕΡΟΣ Γ ́ ΕΘΝΙΚΗ ΠΥΛΗ ΑΝΑΠΗΡΙΑΣ ΚΑΙ ΚΑΡΤΑ ΑΝΑΠΗΡΙΑΣ (Άρθρα 29-37), για την ετήσια Απόφαση του Διοικητή της ΑΑΔΕ, ζητώντας την άμεση θεσμοθέτηση της Κάρτας Αναπηρίας ως βασικό φορολογικό δικαιολογητικό για το Έντυπο Ε1.

Όπως μπορείτε να δείτε και στο παρακάτω στιγμιότυπο, το σχόλιο και η πρότασή μας έγιναν δεκτά και δημοσιεύθηκαν επιτυχώς στην πλατφόρμα της διαβούλευσης. Ο σύνδεσμος: https://www.opengov.gr/koinsynoik/?c=9217

Στιγμιότυπο οθόνης (screenshot) από την πλατφόρμα Δημόσιας Διαβούλευσης opengov.gr. Απεικονίζεται το δημοσιευμένο σχόλιο του χρήστη «Ανδρέας Μπαρδάκης» με ημερομηνία 4 Ιουλίου 2026, το οποίο περιλαμβάνει το πλήρες κείμενο της πρότασης για τη θεσμοθέτηση της Κάρτας Αναπηρίας ως επίσημου αποδεικτικού δικαιολογητικού για το Έντυπο Ε1, με αναλυτική αιτιολόγηση για τον άμεσο έλεγχο, την αντιστοίχιση κλιμακίων και τη διασφάλιση του ιατρικού απορρήτου.
Το δημοσιευμένο σχόλιο με την αναλυτική πρότασή μας στην πλατφόρμα της Δημόσιας Διαβούλευσης (opengov.gr), με στόχο την προστασία του ιατρικού απορρήτου των ΑμεΑ κατά την υποβολή της ετήσιας φορολογικής δήλωσης.

Το ακριβές κείμενο της πρότασής μας

Θέμα: Θεσμοθέτηση της Κάρτας Αναπηρίας ως αποδεικτικού δικαιολογητικού για τη Δήλωση Φορολογίας Εισοδήματος (Έντυπο Ε1).

Κείμενο Πρότασης: Προτείνεται να συμπεριληφθεί ρητά η Κάρτα Αναπηρίας στα επίσημα δικαιολογητικά έγγραφα που προβλέπονται από την ετήσια Απόφαση του Διοικητή της ΑΑΔΕ για τον τύπο, το περιεχόμενο και τα δικαιολογητικά της δήλωσης φορολογίας εισοδήματος φυσικών προσώπων.

Η πρακτική εφαρμογή αυτής της πρότασης είναι άμεσα υλοποιήσιμη, αδιάβλητη και απολύτως ασφαλής για τη Φορολογική Διοίκηση, βασιζόμενη στα εξής:

1. Άμεσος Έλεγχος Φορολογικού Έτους & Χρονική Συνέχεια: Επάνω στην Κάρτα Αναπηρίας αναγράφονται ευκρινώς οι ημερομηνίες έκδοσης και λήξης, επιτρέποντας στην αρμόδια Δ.Ο.Υ. τον άμεσο έλεγχο και την ταυτοποίηση της ισχύος της αναπηρίας για το εκάστοτε υπό κρίση φορολογικό έτος. Ακόμα και στην περίπτωση που έχει προηγηθεί λήξη της παλαιάς και έκδοση δεύτερης (νέας) κάρτας μέσα στο ίδιο φορολογικό έτος, ο φορολογούμενος θα δύναται να καταθέσει τα αντίγραφα και των δύο καρτών, αποδεικνύοντας έτσι αδιαμφισβήτητα και χωρίς κανένα ιατρικό έγγραφο την απαραίτητη χρονική συνέχεια της αναπηρίας του.

2. Ακριβής Αντιστοίχιση Κλιμακίων Αναπηρίας με τους Κωδικούς του Ε1: Τα θεσμοθετημένα Κλιμάκια Αναπηρίας της Κάρτας ταυτίζονται πλήρως με τις φορολογικές απαιτήσεις συμπλήρωσης της δήλωσης:

  • Η κατοχή Κάρτας με τουλάχιστον το Κλιμάκιο ΙΙ, επαρκεί για τη συμπλήρωση των κωδικών 001-002 (μείωση φόρου λόγω αναπηρίας από 67% και άνω).

  • Η κατοχή Κάρτας με το Κλιμάκιο ΙΙΙ, τεκμηριώνει την πλήρωση των προϋποθέσεων για τη συμπλήρωση τόσο των κωδικών 001-002, όσο και του κωδικού 905-906 (ένδειξη αναπηρίας από 80% και άνω - απαλλαγή από τον φόρο).

3. Ενιαία Χορήγηση Ελάφρυνσης Ανεξαρτήτως Μηνών Ισχύος: Βάσει της ήδη καθιερωμένης φορολογικής πρακτικής, η οποία πρέπει να εφαρμόζεται και με τη χρήση της Κάρτας Αναπηρίας, εάν η διάρκεια ισχύος δεν αφορά το σύνολο των μηνών του φορολογικού έτους, το δικαιολογητικό πρέπει να γίνεται αποδεκτό και ο φορολογούμενος να τυγχάνει της προβλεπόμενης μείωσης φόρου ή απαλλαγής για ολόκληρο το φορολογικό έτος. Αυτό επιβάλλεται δεδομένου ότι από τη φορολογική νομοθεσία δεν προβλέπεται ο επιμερισμός της φορολογικής ελάφρυνσης ή απαλλαγής στους μήνες της χρήσης.

Αιτιολόγηση: Με τη συγκεκριμένη θεσμική προσθήκη, η Κάρτα Αναπηρίας αποκτά την πραγματική διοικητική της αξία στις συναλλαγές με την ΑΑΔΕ. Ταυτόχρονα, διασφαλίζεται πλήρως το ιατρικό απόρρητο (GDPR), καθώς οι φορολογούμενοι παύουν να εκθέτουν ευαίσθητα ιατρικά δεδομένα και παθήσεις στα γκισέ των Δ.Ο.Υ., ενώ επιτυγχάνεται σημαντική αποσυμφόρηση και απλούστευση των ελεγκτικών διαδικασιών.

Υποβολή Πρότασης:
Ανδρέας Μπαρδάκης
Ακτιβιστής για τα δικαιώματα των ΑμεΑ
Δημιουργός της διαδικτυακής κοινότητας «Συνήγορος των ΑμεΑ»
Μέλος της Κοινωνίας των Πολιτών (βάσει του άρθρου 33 παρ. 3 της Σύμβασης CRPD)


© 2026 Ανδρέας Μπαρδάκης

Παρασκευή 1 Μαΐου 2026

Ανοιχτή επιστολή για τις ισόβιες θητείες και τα κομματικά ασυμβίβαστα στην ΕΣΑμεΑ

Ανεξάρτητο αναπηρικό κίνημα ή κομματικό εξάρτημα; 

Φωτογραφία του Ιωάννη Βαρδακαστάνη από τηλεοπτική του εμφάνιση στην ΕΡΤ, όπου κάτω από το όνομά του αναγράφεται η ιδιότητά του ως «Γραμματέας ΠΑΣΟΚ». Πάνω στη φωτογραφία αναγράφονται με μεγάλα γράμματα τα εξής τρία μηνύματα: «ΚΟΙΝΩΝΙΚΟΣ ΕΤΑΙΡΟΣ Ή ΚΟΜΜΑΤΙΚΟ ΣΤΕΛΕΧΟΣ;», «29 ΧΡΟΝΙΑ ΠΡΟΕΔΡΙΑΣ. ΩΡΑ ΓΙΑ ΑΣΥΜΒΙΒΑΣΤΟ.» και «ΕΣΑΜΕΑ: ΑΝΕΞΑΡΤΗΤΟ ΚΙΝΗΜΑ, ΟΧΙ ΚΟΜΜΑΤΙΚΟ ΦΥΤΩΡΙΟ.».
29 χρόνια προεδρίας και πλέον Γραμματέας κόμματος. Η ανάγκη για όρια θητειών και ασυμβίβαστο στην ΕΣΑμεΑ είναι πιο επιτακτική από ποτέ.

Φίλες και φίλοι,

Σήμερα, ανήμερα της Εργατικής Πρωτομαγιάς, μιας ημέρας με βαρύ συμβολισμό για τους ανεξάρτητους και ακηδεμόνευτους κοινωνικούς αγώνες, το μήνυμα είναι πιο επίκαιρο από ποτέ: τα κινήματα ανήκουν στη βάση τους και οφείλουν να παραμένουν αδέσμευτα.

Όταν δίνουμε καθημερινά τον αγώνα μέσα από την κοινωνία των πολιτών για τα ουσιαστικά δικαιώματά μας, περιμένουμε η εκπροσώπησή μας να ελέγχει την εκάστοτε εξουσία και όχι να ταυτίζεται με αυτήν.

Η πρόσφατη ανάληψη κορυφαίας κομματικής θέσης (Γραμματέας του ΠΑΣΟΚ) από τον επί 29 συνεχή έτη Πρόεδρο της ΕΣΑμεΑ, κ. Γιάννη Βαρδακαστάνη, δημιουργεί ένα πρωτοφανές πολιτικό ασυμβίβαστο. Είναι εξαιρετικά βαρύ να νιώθεις ότι ο ανεξάρτητος έλεγχος της κορυφαίας οργάνωσής μας κινδυνεύει να αφομοιωθεί από τον κομματικό σωλήνα, αφήνοντας τα άτομα με αναπηρία θεσμικά εκτεθειμένα.

Η σιωπή, όμως, είναι η μεγαλύτερη ήττα. Απέναντι στη θεσμική στασιμότητα, η απάντηση παραμένει η ενεργή κοινωνία των πολιτών. Για τον λόγο αυτό, συνέταξα και απέστειλα την παρακάτω ανοιχτή επιστολή προς τη διοίκηση της ΕΣΑμεΑ, κοινοποιώντας την παράλληλα στις μεγαλύτερες Ομοσπονδίες της χώρας.

Προτείνω το αυτονόητο: την άμεση σύγκληση Καταστατικού Συνεδρίου για τη θέσπιση ορίων θητείας και την καθιέρωση ρητού ασυμβίβαστου με ηγετικές κομματικές θέσεις. Το ζητούμενο δεν είναι η στοχοποίηση προσώπων, αλλά ο εκδημοκρατισμός και η προστασία της ανεξαρτησίας του ίδιου του θεσμού.

Εμείς, η ανεξάρτητη βάση της κοινωνίας των πολιτών, συνεχίζουμε να βλέπουμε, συνεχίζουμε να μιλάμε.

Διαβάστε την επιστολή αναλυτικά παρακάτω: 

Από την ΕΣΑμεΑ έλαβε Αρ. Πρωτ. 537/04-05-2026.
Από την ΠΟΣΓΚΑμεΑ έλαβε Αρ. Πρωτ. 152/04-05-2026.

Παρασκευή 1 Μαΐου 2026

Προς: Εθνική Συνομοσπονδία Ατόμων με Αναπηρία (ΕΣΑμεΑ) 
Υπόψη: Εκτελεστικής Γραμματείας και μελών Γενικού Συμβουλίου

Κοινοποίηση:

  1. Πανελλήνια Ομοσπονδία Σωματείων Γονέων και Κηδεμόνων Ατόμων με Αναπηρία (Π.Ο.Σ.Γ.Κ.Α.ΜΕΑ.) - [email protected]

  2. Εθνική Ομοσπονδία Κινητικά Αναπήρων (Ε.Ο.Κ.Α.) - [email protected]

  3. Εθνική Ομοσπονδία Τυφλών (Ε.Ο.Τ.) - [email protected], [email protected]

  4. Ομοσπονδία Κωφών Ελλάδος (Ο.Μ.Κ.Ε.) - [email protected], [email protected]

  5. Πανελλήνια Ομοσπονδία Σωματείων - Συλλόγων Ατόμων με Σακχαρώδη Διαβήτη (Π.Ο.Σ.Σ.Α.Σ.ΔΙΑ.) - [email protected]

  6. Πανελλήνια Ομοσπονδία Νεφροπαθών (Π.Ο.Ν.) - [email protected]   [email protected]

  7. Ελληνική Ομοσπονδία Θαλασσαιμίας (Ε.Ο.ΘΑ.) - [email protected]

  8. Πανελλήνιος Σύλλογος Παραπληγικών (ΠΑ.Σ.ΠΑ.) - [email protected], [email protected]

Θέμα: Πρόταση από την κοινωνία των πολιτών για θεσμική ανανέωση, θέσπιση ορίου θητειών και ασυμβίβαστου στην ΕΣΑμεΑ.

Αξιότιμα μέλη της διοίκησης,

Επικοινωνώ μαζί σας όχι ως μέλος της ΕΣΑμεΑ ή κάποιας οργάνωσης-μέλους της, αλλά με την ιδιότητά μου ως ενεργός πολίτης με αναπηρία και μέλος της ανεξάρτητης κοινωνίας των πολιτών, βάσει του άρθρου 33 παρ. 3 της Σύμβασης του ΟΗΕ για τα Δικαιώματα των Ατόμων με Αναπηρία (CRPD). Ως δημιουργός της διαδικτυακής κοινότητας «Συνήγορος των ΑμεΑ» (127.000+ μέλη), η οποία καθημερινά αφουγκράζεται τις αγωνίες χιλιάδων πολιτών, σας απευθύνω έναν βαθύ, καλόπιστο αλλά αναγκαίο θεσμικό προβληματισμό.

Αφορμή αποτελεί η πρόσφατη ανάληψη της κορυφαίας κομματικής θέσης του Γραμματέα του ΠΑΣΟΚ από τον Πρόεδρο της Συνομοσπονδίας, κ. Γιάννη Βαρδακαστάνη.

Η ΕΣΑμεΑ αποτελεί τον ανώτατο κοινωνικό εταίρο εκπροσώπησής μας. Ο ρόλος της οφείλει να είναι διεκδικητικός, ανεξάρτητος και ελεγκτικός προς την εκάστοτε εξουσία. Η ταύτιση, ωστόσο, της ηγεσίας της με την ηγεσία ενός πολιτικού κόμματος δημιουργεί ένα προφανές πολιτικό ασυμβίβαστο. Αν το εν λόγω κόμμα αναλάβει τη διακυβέρνηση ή ψηφίσει διατάξεις που θίγουν τα δικαιώματά μας, πώς θα διασφαλιστεί ότι η ανεξάρτητη φωνή μας δεν θα αφομοιωθεί από τον κομματικό μηχανισμό;

Μελετώντας το ισχύον καταστατικό σας, διαπιστώνω ότι πράγματι δεν υπάρχει καμία πρόβλεψη ή περιορισμός περί ασυμβίβαστου της ηγεσίας με την κατοχή υψηλών κομματικών αξιωμάτων. Αυτό το θεσμικό κενό αφήνει την ανεξαρτησία του κινήματος εκτεθειμένη.

Παράλληλα, υπάρχει ένα ιστορικό παράδοξο. Μια προεδρία που διαρκεί αδιάλειπτα επί 29 χρόνια (από το 1997) αποτελεί πλέον μοναδικό φαινόμενο στην Ελλάδα. Ακόμα και σε χώρους όπου κυριαρχούσαν οι "αιώνιες" διοικήσεις, έχει πλέον επιβληθεί η δημοκρατική ανανέωση μέσω ορίων θητείας. Η ΕΣΑμεΑ, ως φάρος δικαιωμάτων, οφείλει να πρωτοστατεί στον εκδημοκρατισμό της και όχι να παραμένει δέσμια πρακτικών που οδηγούν σε θεσμική στασιμότητα.

Ως φωνή της κοινωνίας των πολιτών, σας προτείνω και σας καλώ να αναλάβετε άμεσα πρωτοβουλίες για την τροποποίηση του καταστατικού της Συνομοσπονδίας (μέσω σύγκλησης Καταστατικού Συνεδρίου), προχωρώντας στις εξής δύο τομές:

  1. Θέσπιση ανώτατου ορίου θητειών (term limits) για τη θέση του Προέδρου και των μελών της διοίκησης, ώστε να διασφαλίζεται η εναλλαγή προσώπων και η παραγωγή νέων ιδεών.

  2. Καθιέρωση ρητού ασυμβίβαστου μεταξύ των ηγετικών θέσεων της ΕΣΑμεΑ και καίριων κομματικών αξιωμάτων. Ένας κοινωνικός εταίρος δεν επιτρέπεται να λειτουργεί, ούτε καν ως υπόνοια, ως κομματικό "φυτώριο".

Ο σκοπός αυτής της δημόσιας παρέμβασης δεν είναι η στοχοποίηση προσώπων, αλλά η προστασία του κύρους και της ανεξαρτησίας του ίδιου του θεσμού. Εμείς, από την πλευρά μας, συνεχίζουμε να βλέπουμε, συνεχίζουμε να μιλάμε και αναμένουμε από εσάς να σταθείτε στο ύψος των δημοκρατικών απαιτήσεων των καιρών.

Με εκτίμηση,
Ανδρέας Μπαρδάκης 
Ακτιβιστής για τα δικαιώματα των ΑμεΑ
Δημιουργός της κοινότητας «Συνήγορος των ΑμεΑ»

© 2026 Ανδρέας Μπαρδάκης 

Κυριακή 26 Απριλίου 2026

Δυσμενής μεταχείριση ΑμεΑ (80%) στον Κοινωνικό Τουρισμό της ΔΥΠΑ

 Μια δυσάρεστη έκπληξη, που κρύβει σοβαρές διακρίσεις, περιμένει χιλιάδες άτομα με βαριά αναπηρία που προσπαθούν να κάνουν αίτηση στο πρόγραμμα Κοινωνικού Τουρισμού (2026-2027) της ΔΥΠΑ (Δημόσια Πρόσκληση 7/2026).

Ποιο είναι το πρόβλημα; 
Η ΔΥΠΑ, υπερβαίνοντας την αρμοδιότητά της, εισήγαγε έναν αυθαίρετο διαχωρισμό στην κατηγορία της «Βαριάς Αναπηρίας». Ενώ για όσους έχουν ποσοστό «άνω του 80%» (δηλ. 81% και πάνω) η πλατφόρμα αποδέχεται αυτόματα το δικαίωμα συνοδείας, για όσους έχουν ακριβώς 80% το σύστημα θέτει «μπλόκο».

Αυτό σημαίνει πρακτικά ότι ένας πολίτης με 80% αναπηρία αναγκάζεται να προσκομίσει πρόσθετη βεβαίωση αναγκαιότητας συνοδείας από Υγειονομική Επιτροπή -ένα έγγραφο που είναι αδύνατον να εκδοθεί αυθημερόν- την ίδια στιγμή που ένας πολίτης με 81% απαλλάσσεται από αυτή την υποχρέωση. Πρόκειται για έναν τεχνητό διοικητικό φραγμό που επιβάλλεται αποκλειστικά σε όσους βρίσκονται στο κατώφλι της κατηγορίας, στερώντας τους στην πράξη την ισότιμη πρόσβαση στο πρόγραμμα.

Καλλιτεχνική απεικόνιση μιας παλιάς ζυγαριάς δικαιοσύνης που γέρνει άδικα. Στον αριστερό δίσκο υπάρχει ένα χαρτί που γράφει 81%, εισιτήρια Κοινωνικού Τουρισμού και πράσινη σφραγίδα «ΕΓΚΡΙΝΕΤΑΙ». Ο δεξιός δίσκος γέρνει βαριά προς τα κάτω από το βάρος μιας μεγάλης πέτρας και αλυσίδων που καταπλακώνουν ένα χαρτί με 80% και την κόκκινη σφραγίδα «ΑΠΑΙΤΕΙΤΑΙ ΒΕΒΑΙΩΣΗ ΣΥΝΟΔΕΙΑΣ». Στο γραφείο διακρίνεται το βιβλίο «ΣΥΜΒΑΣΗ CRPD» και η κόκκινη σφραγίδα από βουλοκέρι της κοινότητας «Συνήγορος των ΑμεΑ».
Συμβολική απεικόνιση της γραφειοκρατικής αδικίας στον Κοινωνικό Τουρισμό: Το ποσοστό 81% περνά ελεύθερα, ενώ το 80% φορτώνεται με ανυπέρβλητα διοικητικά βάρη, παραβιάζοντας τη Σύμβαση CRPD.

Γιατί αυτό είναι παράνομο;
Στο ελληνικό σύστημα, η κατηγορία της «βαριάς αναπηρίας» («80% και άνω») δεν είναι ένας τυχαίος αριθμός, αλλά έχει στιβαρή νομική, ασφαλιστική, κοινωνική και ιατρική βάση (ΚΕΠΑ). Ο διαχωρισμός που κάνει η ΔΥΠΑ στερείται κάθε λογικής. Πρόκειται για ευθεία διάκριση λόγω αναπηρίας που δημιουργεί έναν παράλογο διοικητικό φραγμό για χιλιάδες δικαιούχους. Η πρακτική αυτή παραβιάζει κατάφωρα:

  • Την υπέρτερη ΚΥΑ 10556/2026, η οποία δεν προβλέπει καμία τέτοια διάκριση.

  • Τη Σύμβαση CRPD (Άρθρα 2, 4, 5, 9 και 30): Την υποχρέωση για Καθολικό Σχεδιασμό, την αρχή της Ισότητας και Μη Διάκρισης, το δικαίωμα στην Προσβασιμότητα και την ισότιμη συμμετοχή στην Αναψυχή και τον Τουρισμό.

  • Τον Ν. 4488/2017 (Άρθρο 63): Τη ρητή υποχρέωση της Διοίκησης να τηρεί τις αρχές του καθολικού σχεδιασμού.

  • Το Σύνταγμα (Άρθρα 4 και 21): Την Αρχή της Ισότητας και την ειδική προστασία των ΑμεA.

Η άμεση παρέμβασή μας Απέναντι σε αυτόν τον διοικητικό παραλογισμό, και με την προθεσμία να λήγει άμεσα, καταθέσαμε σήμερα Κυριακή κατεπείγουσα καταγγελία, ψηφιακά βεβαιωμένη μέσω gov.gr, προς τη Διοίκηση της ΔΥΠΑ και το Υπουργείο Εργασίας, με κοινοποίηση στον Συνήγορο του Πολίτη και την Ε.Σ.Α.μεΑ.

Τι απαιτούμε άμεσα:

  1. Ορθή Επανάληψη της Πρόσκλησης με διόρθωση της φράσης στο σύννομο «80% και άνω».

  2. Τεχνική διόρθωση της πλατφόρμας του gov.gr, εφόσον απαιτείται.

  3. Ειδική παράταση για τα ΑμεΑ ως «Εύλογη Προσαρμογή» (άρθρο 63, Ν. 4488/2017) προκειμένου να αποκατασταθεί η βλάβη που προκάλεσε η υπαίτια συμπεριφορά της Διοίκησης με την εισαγωγή αυτών των εμποδίων.

Παρακολουθούμε στενά το θέμα και αναμένουμε τα αντανακλαστικά των αρμοδίων με το άνοιγμα των υπηρεσιών τη Δευτέρα. Καμία ανοχή σε διοικητικά εμπόδια που ακυρώνουν τα δικαιώματά μας στην πράξη!

Ακολουθεί το κείμενο της καταγγελίας:

Συμβολική φωτογραφία γραφείου όπου φαίνεται ένα επίσημο έγγραφο με το λογότυπο του gov.gr και τον τίτλο "ΚΑΤΕΠΕΙΓΟΥΣΑ ΚΑΤΑΓΓΕΛΙΑ - ΔΥΠΑ ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ 7/2026". Το έγγραφο απευθύνεται στη Διοικήτρια της ΔΥΠΑ και το Υπουργείο Εργασίας, με θέμα τη δυσμενή μεταχείριση ΑμεΑ (80%) και αίτημα την ορθή επανάληψη και παράταση, με ημερομηνία 26 Απριλίου 2026. Ένα χέρι πιέζει μια ξύλινη σφραγίδα πάνω στο έγγραφο. Στο γραφείο διακρίνονται επίσης ένα πληκτρολόγιο, ένα κινητό με ανοιχτό το gov.gr, ένα παλιό βιβλίο με τίτλο "ΣΥΜΒΑΣΗ CRPD" και στην κάτω δεξιά γωνία το κόκκινο βουλοκέρι με το λογότυπο της κοινότητας "Συνήγορος των ΑμεΑ".
Συμβολική απεικόνιση της κατεπείγουσας καταγγελία μας, ψηφιακά βεβαιωμένης μέσω gov.gr, με στόχο την άμεση άρση της αδικίας και την προστασία των δικαιωμάτων των ατόμων με 80% αναπηρία.

Κυριακή 26 Απριλίου 2026

ΕΞΑΙΡΕΤΙΚΑ ΕΠΕΙΓΟΝ

ΠΡΟΣ:
1. Διοικήτρια ΔΥΠΑ κα. Γιάννα Χορμόβα
Email: diekp1@dypa.gov.gr,  protokollo@dypa.gov.gr
Από το Τμήμα Διεκπεραίωσης και Αρχείου ([email protected]) έλαβε Αρ.Πρ. 349521-27/04/2026

2. Διεύθυνση Ασφάλισης και Κοινωνικών Πολιτικών (Διεύθυνση Α3)
Email: da3@dypa.gov.gr

ΚΟΙΝΟΠΟΙΗΣΗ:
1.
Υπουργείο Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης (Γραφείο Υπουργού)
Email: ypa@ypakp.gr, ypourgos_erg@yeka.gr, protokolo@ypakp.gr
Από τη Γραμματεία Υπουργού ([email protected]) έλαβε Αρ. Πρ. 11729/27.04.2026

2. Εθνική Συνομοσπονδία Ατόμων με Αναπηρία (ΕΣΑμεΑ)
Email: esaea@otenet.gr

ΘΕΜΑ: ΚΑΤΕΠΕΙΓΟΝ - Καταγγελία για την αυθαίρετη δυσμενή μεταχείριση ΑμεΑ με 80% από τη Δημόσια Πρόσκληση 7/2026 - Αίτημα Ορθής Επανάληψης & Παράτασης.

Αξιότιμοι κύριοι/κυρίες,

 Υπό την ιδιότητά μου ως μέλος της κοινωνίας των πολιτών βάσει του άρθρου 33 παρ. 3 της Σύμβασης CRPD και ως δημιουργός της κοινότητας «Συνήγορος των ΑμεΑ», καταγγέλλω τη σοβαρή διακριτική μεταχείριση που εισάγει η Δημόσια Πρόσκληση 7/2026 (Κοινωνικός Τουρισμός 2026-2027) εις βάρος των ατόμων με βαριά αναπηρία.

1. Η Νομική και Ιατρική Ταυτότητα του Ποσοστού 80%
 Στο ελληνικό νομικό, ασφαλιστικό και ιατρικό σύστημα (ΚΕΠΑ), η κατηγορία της «βαριάς αναπηρίας» ορίζεται ρητά και ενιαία από το ποσοστό «80% και άνω». Η χρήση της φράσης «άνω του 80%» στην Πρόσκλησή σας αποτελεί πρωτοφανή διοικητικό παραλογισμό, καθώς αποκόπτει το ίδιο το κατώφλι της κατηγορίας. Ένα άτομο με ακριβώς 80% αναπηρία λογίζεται ιατρικά και νομικά ως έχον την ίδια βαρύτητα αναπηρίας με κάποιον που έχει 81%. Η επιβολή πρόσθετου γραφειοκρατικού βάρους (βεβαίωση αναγκαιότητας συνοδείας) αποκλειστικά στους έχοντες το 80%, στερείται οποιασδήποτε ιατρικής ή λογικής βάσης.

2. Υπέρβαση Νομοθετικής Εξουσιοδότησης και Σύγκρουση με την ΚΥΑ
 Η υπέρτερη ΚΥΑ 10556/2026 (ΦΕΚ 2152/Β/16.04.2026) δεν προβλέπει κανέναν τέτοιο περιορισμό. Η ΔΥΠΑ, κατά τη σύνταξη της Πρόσκλησης, υπερέβη τη νομοθετική εξουσιοδότηση που της δόθηκε. Ενώ οφείλει να ρυθμίζει μόνο τη διαδικασία, προχώρησε αυθαίρετα σε αλλοίωση των ουσιαστικών κριτηρίων συμμετοχής, εισάγοντας διακρίσεις που δεν προβλέπονται από τον νομοθέτη.

 3. Ευθεία Διάκριση και Παραβίαση της Υποχρέωσης για Καθολικό Σχεδιασμό
 Η εν λόγω διατύπωση συνιστά ευθεία διάκριση λόγω αναπηρίας, καθώς επιβάλλει δυσμενέστερη μεταχείριση και πρόσθετο γραφειοκρατικό βάρος (απαίτηση βεβαίωσης αναγκαιότητας συνοδείας από αρμόδιο δημόσιο φορέα / Υγειονομική Επιτροπή) σε έναν πολίτη με αναπηρία ακριβώς 80%, ενώ απαλλάσσει έναν πολίτη με 81%, παρότι και οι δύο ανήκουν στην ίδια κατηγορία. Με την πρακτική αυτή παραβιάζονται:

·        Σύμβαση CRPD (Άρθρα 2 και 4): Η θεμελιώδης υποχρέωση της Διοίκησης για Καθολικό Σχεδιασμό (Universal Design) των προγραμμάτων και των υπηρεσιών, ώστε να είναι προσβάσιμα από όλους χωρίς ανάγκη ειδικής προσαρμογής.

·        Ν. 4488/2017 (Άρθρο 63): Η ρητή υποχρέωση των διοικητικών οργάνων να τηρούν τις αρχές του καθολικού σχεδιασμού της CRPD κατά τον σχεδιασμό δημοσίων πολιτικών και υπηρεσιών.

·        Σύνταγμα (Άρθρα 4 και 21): Η Αρχή της Ισότητας και η επιταγή για ειδική φροντίδα των ΑμεΑ.

·        Σύμβαση CRPD (Άρθρα 5, 9 και 30): Τα δικαιώματα ίσης μεταχείρισης και ίσης πρόσβασης στον τουρισμό και την αναψυχή.

4. Κατεπείγοντα Αιτήματα
 Επειδή η προθεσμία υποβολής αιτήσεων λήγει αύριο, 27.04.2026, και επειδή η ελαττωματική αυτή διαδικασία καταστρατηγεί την ισότιμη συμμετοχή χιλιάδων δικαιούχων, αιτούμαι:

1.      Άμεση Ορθή Επανάληψη της Δημόσιας Πρόσκλησης 7/2026 με την αντικατάσταση της φράσης «άνω του 80%» με την ορθή και σύννομη «80% και άνω».

2.      Άμεση τεχνική διόρθωση της πλατφόρμας υποβολής αιτήσεων, εφόσον απαιτείται.

3.      Παροχή ειδικής και επαρκούς παράτασης ολίγων ημερών για τα ΑμεΑ, ως «Εύλογη Προσαρμογή» (άρθρο 2 CRPD και άρθρο 63 Ν. 4488/2017), λόγω της υπαιτιότητας της Διοίκησης στην εισαγωγή διοικητικών εμποδίων.

 Παρακαλώ για τις άμεσες ενέργειές σας, καθώς κάθε ώρα καθυστέρησης συνιστά περαιτέρω προσβολή των δικαιωμάτων των ατόμων με βαριά αναπηρία.

Παρακαλώ για τον άμεσο αριθμό πρωτοκόλλου της παρούσας.

Με εκτίμηση,
Ανδρέας Μπαρδάκης
Ακτιβιστής για τα δικαιώματα των ΑμεΑ
Δημιουργός της κοινότητας «Συνήγορος των ΑμεΑ»

 

Infographic που δείχνει δύο σενάρια. Αριστερά, ένας δικαιούχος με 80% αναπηρία και το σύμβολο «Σ» μπλοκάρεται από έναν ρομποτικό βραχίονα (αλγόριθμος ΔΥΠΑ) και οδηγείται σε γραφειοκρατία. Δεξιά, ένας δικαιούχος με 81% περνάει ελεύθερα από την ψηφιακή πύλη. Στο κέντρο υπάρχει το βουλοκέρι «Συνήγορος των ΑμεΑ».
Οπτική σύγκριση του παραλογισμού: Πώς ο αλγόριθμος της ΔΥΠΑ «μπλοκάρει» το 80% ενώ επιτρέπει το 81%, αγνοώντας την Ψηφιακή Κάρτα.

🔴 ΕΝΗΜΕΡΩΣΗ [27.04.2026]:

27.04.2026 Εικόνα που ενημερώνει ότι ήρθε απάντηση από τη ΔΥΠΑ

ΕΞΕΛΙΞΗ: Η ΔΥΠΑ απαντά με υπεκφυγές - Επίσημη παρέμβαση στη Διοικήτρια με Ψηφιακά Βεβαιωμένο έγγραφο

Μετά την παρέμβασή μας για την αυθαίρετη δυσμενή μεταχείριση των ΑμεΑ με ποσοστό 80% στην Πρόσκληση Κοινωνικού Τουρισμού 7/2026, η υπηρεσία απέστειλε σήμερα μια ανεπίσημη και ανυπόγραφη απάντηση, προσπαθώντας να δικαιολογήσει τα αδικαιολόγητα. Χωρίς αριθμό πρωτοκόλλου και χωρίς την επίσημη δέσμευση που παρέχει μια υπογραφή, το μήνυμα αυτό αποτελεί μια απλή υπεκφυγή και όχι έγκυρη διοικητική απάντηση.

Η απάντηση της υπηρεσίας στερείται νομικής και λογικής βάσης:

  1. Διαστρεβλώνει τον νόμο: Ισχυρίζεται ότι το δικαίωμα συνοδού εξαρτάται μόνο από την πάθηση, ενώ η ΚΥΑ (16996/2023) για την Κάρτα Αναπηρίας θέτει ρητά και ποσοστιαία κριτήρια (π.χ. τουλάχιστον 67% για κινητική αναπηρία).

  2. Ομολογεί την «επιλεκτική» διαλειτουργικότητα: Παραδέχεται ότι το σύστημά της «βλέπει» μόνο όσους είναι άνω του 80%, αγνοώντας το σύμβολο «Σ» (Συνοδός) που φέρουν χιλιάδες άλλοι δικαιούχοι στην Ψηφιακή τους Κάρτα.

Δεν μένουμε στις ανεπίσημες απαντήσεις υπαλλήλων. Σήμερα απευθύνθηκα απευθείας στη Διοικήτρια της ΔΥΠΑ, καταθέτοντας επίσημη, ψηφιακά βεβαιωμένη ανταπάντηση μέσω gov.gr. Το έγγραφο κοινοποιήθηκε ταυτόχρονα στο Γραφείο του Υπουργού Εργασίας και στην ΕΣΑμεΑ.

Απαιτούμε από τη Διοίκηση:

  • Ορθή Επανάληψη της Πρόσκλησης για την άρση της αδικίας στο 80%.

  • Τεχνική εναρμόνιση της πλατφόρμας με το Ψηφιακό Μητρώο ΑμεΑ - Η Κάρτα Αναπηρίας πρέπει να αναγνωρίζεται καθολικά.

  • Νέα παράταση της προθεσμίας, καθώς η πλατφόρμα σήμερα υπολειτουργεί με συνεχή σφάλματα, εμποδίζοντας την υποβολή αιτήσεων.

Ο κρατικός μισαναπηρισμός κρύβεται πίσω από «έξυπνους» αλγόριθμους που τελικά ταλαιπωρούν τους πιο ευάλωτους. Δεν θα σταματήσουμε μέχρι να αποκατασταθεί η ισονομία.

Ανδρέας Μπαρδάκης
Δημιουργός της κοινότητας «Συνήγορος των ΑμεΑ»

Ακολουθεί το κείμενο της επιστολής μου: 

Ένα tablet σε γραφείο εμφανίζει ψηφιακά βεβαιωμένο έγγραφο από το gov.gr με την υπογραφή «Ανδρέας Μπαρδάκης - Συνήγορος των ΑμεΑ», δίπλα σε μια ξύλινη σφραγίδα. Στο βάθος, μια οθόνη υπολογιστή δείχνει ένα πρόχειρο email της ΔΥΠΑ με σφάλματα.
Η θεσμική υπεροχή της ψηφιακής βεβαίωσης απέναντι στην υπηρεσιακή προχειρότητα.

 Δευτέρα 27 Απριλίου 2026

ΠΡΟΣ: 

1. ΔΥΠΑ - Διεύθυνση Ασφάλισης και Κοινωνικών Πολιτικών (Α3)
Τμήμα Παροχών Κοινωνικής Προστασίας
ΕΙΡΗΝΗ ΤΖΙΜΟΥΛΗ [email protected]

2. Διοικήτρια ΔΥΠΑ κα. Γιάννα Χορμόβα
Email: diekp1@dypa.gov.gr,  protokollo@dypa.gov.gr
Έλαβε Αρ.Πρ. 352244-28/04/2026 (
diekp1@dypa.gov.gr)

3. Διεύθυνση Ασφάλισης και Κοινωνικών Πολιτικών (Διεύθυνση Α3)
Email: da3@dypa.gov.gr

ΚΟΙΝΟΠΟΙΗΣΗ:

1.
Υπουργείο Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης (Γραφείο Υπουργού)
Email: ypa@ypakp.gr, ypourgos_erg@yeka.gr, protokolo@ypakp.gr
Έλαβε Αρ. Πρωτ.11883/28.04.2026 από [email protected]

2. Εθνική Συνομοσπονδία Ατόμων με Αναπηρία (ΕΣΑμεΑ)
Email: esaea@otenet.gr

ΘΕΜΑ: Re: [ΚΑΤΕΠΕΙΓΟΝ - Καταγγελία για την αυθαίρετη δυσμενή μεταχείριση ΑμεΑ με 80% από τη Δημόσια Πρόσκληση 7/2026 - Αίτημα Ορθής Επανάληψης & Παράτασης] - Ανταπάντηση επί των αβάσιμων ισχυρισμών της Διεύθυνσης Α3 και αίτημα νέας παράτασης

Αξιότιμοι κύριοι/κυρίες,

Έλαβα το από 27.04.2026 ανυπόγραφο και χωρίς αριθμό πρωτοκόλλου μήνυμά σας. Οι εξηγήσεις σας δεν αντέχουν σε νομική και λογική κριτική:

1. Πάθηση και Ποσοστό
 Ισχυρίζεστε ότι η κατηγοριοποίηση γίνεται βάσει πάθησης και όχι ποσοστού. Ο νόμος σας διαψεύδει ρητά: π.χ. άτομα με κινητική αναπηρία δικαιούνται συνοδό με ποσοστό τουλάχιστον 67% (Άρθρο 11 περ. ε, ΚΥΑ 16996/2023). Το ποσοστό είναι αδιαπραγμάτευτο νομικό κριτήριο, άρρηκτα συνδεδεμένο με την πάθηση.

2. Επιλεκτική Διαλειτουργικότητα
 
Αναφέρετε ότι το δικαίωμα επιβεβαιώνεται αυτεπάγγελτα. Εφόσον το σύστημά σας αντλεί δεδομένα, γιατί απαλλάσσει από επισύναψη αρχείου μόνο όσους έχουν «άνω του 80%» ή ολική τύφλωση; Η τεχνική σας επιλογή να αγνοείτε το σύμβολο «Σ» για πολίτες με 67% κινητική αναπηρία ή ακριβώς 80% αναπηρία, συνιστά ευθεία καταστρατήγηση του Ν. 4961/2022 και πρακτική διακριτικής μεταχείρισης.

3. Αυθαίρετη Διάκριση στο 80%
 Η απαλλαγή από βεβαίωση αποκλειστικά για ποσοστά «άνω του 80%» (αντί για «80% και άνω») διχοτομεί αυθαίρετα την κατηγορία της Βαριάς Αναπηρίας, στερούμενη ιατρικής και νομικής λογικής.

4. ΚΑΤΕΠΕΙΓΟΝ: Τεχνική Κατάρρευση Πλατφόρμας
 Σήμερα, 27.04.2026, δεκάδες μέλη της κοινότητάς μας αναφέρουν ότι η πλατφόρμα σας υπολειτουργεί με συνεχή σφάλματα. Η υφιστάμενη παράταση είναι πλέον ανεπαρκής, ειδικά για τους πολίτες που ταλαιπωρούνται με ψηφιακές επισυνάψεις εγγράφων εξαιτίας των δικών σας αστοχιών.

Κατόπιν των ανωτέρω, ζητώ:

·        Επίσημη έγγραφη απάντηση από εσάς με αριθμό πρωτοκόλλου.

·        Άμεση τεχνική διόρθωση για καθολική αναγνώριση του συμβόλου «Σ» της Κάρτας.

·        Ορθή Επανάληψη της Πρόσκλησης προς άρση της αδικίας.

·        Άμεση χορήγηση νέας, επαρκούς παράτασης λόγω τεχνικής κατάρρευσης του συστήματος.

Παρακαλώ για τον άμεσο αριθμό πρωτοκόλλου της παρούσας.

Με εκτίμηση,
Ανδρέας Μπαρδάκης

Ακτιβιστής για τα δικαιώματα των ΑμεΑ
Επικαλούμενος το άρθρο 33 παρ. 3 της Σύμβασης
CRPD
Δημιουργός της κοινότητας «Συνήγορος των ΑμεΑ»

  Συμβολική σφραγίδα-βουλοκέρι "Συνήγορος των ΑμεΑ" με το διεθνές σήμα των ΑμεΑ.

 
Ακολουθεί το μήνυμα που έλαβα σήμερα (27.04.2026):

Στις 27/4/2026 3:38 μ.μ., ο/η ΕΙΡΗΝΗ ΤΖΙΜΟΥΛΗ έγραψε:

Καλημέρα σας,
 Σε απάντηση της από 26.04.2026 καταγγελίας, σας ενημερώνουμε για τα εξής:

 Σύμφωνα με τα οριζόμενα στο άρθρο 15 της υπ' αρ. 10556 / 14.04.2026 (Β' 2152/2026) ΚΥΑ:

Στη Δημόσια Πρόσκληση που εκδίδεται σύμφωνα με τις διατάξεις της παρούσας εξειδικεύεται κάθε αναγκαία για την υλοποίηση του προγράμματος λεπτομέρεια.

 Περαιτέρω, με βάση τα οριζόμενα στην Ενότητα Δ' (Πίνακας Μοριοδότησης) του Μέρους 1ου της οικείας Δημόσιας Πρόσκλησης, οι δικαιούχοι με ιδιότητα ΑμεΑ σε ποσοστό 50% και άνω λαμβάνουν αυξημένη μοριοδότηση (50 μόρια) έχοντας παράλληλα δικαίωμα συμμετοχής στο πρόγραμμα κάθε χρόνο.

Σύμφωνα με τα οριζόμενα στην περ. γ' της Ενότητας Α2 του 1ου Μέρους της οικείας Δημόσιας Πρόσκλησης:

οι συνοδοί δικαιούχων ή ωφελουμένων των ως άνω περιπτώσεων α΄ & β’ που ανήκουν στην κατηγορία ατόμων με αναπηρία σε ποσοστό 67% και άνω, και μόνο όταν:

i. υπάρχει ανάγκη συνοδείας, δηλαδή:

• ο δικαιούχος ΑμεΑ είναι μεμονωμένο άτομο, χωρίς άλλα ενήλικα ωφελούμενα μέλη, που θα

μπορούσαν να τον συνοδέψουν,

• ο δικαιούχος ΑμεΑ έχει ενήλικα ωφελούμενα μέλη, αλλά ανήκουν και αυτά στην κατηγορία ΑμεΑ με ποσοστό αναπηρίας 67% και άνω και δεν μπορούν να θεωρηθούν συνοδοί του/χρήζουν και αυτά συνοδείας.

ii. η αναγκαιότητα συνοδείας, αποδεικνύεται από σχετική βεβαίωση του αρμόδιου δημόσιου φορέα που εκδίδεται βάσει του ισχύοντος θεσμικού πλαισίου.

Η αναγκαιότητα συνοδείας δεν χρειάζεται να βεβαιώνεται στις περιπτώσεις ολικής τύφλωσης, βαριάς νοητικής στέρησης και βεβαιωμένης αναπηρίας σε ποσοστό άνω του 80%.

Σημειώνεται ότι με βάση το ισχύον νομικό πλαίσιο [άρθρο 11 της υπ' αρ. 33836 - 31.12.2025 ΚΥΑ (ΦΕΚ Β' 7269 / 2025)] οι κάτοχοι κάρτας αναπηρίας που δικαιούνται συνοδό κατηγοριοποιούνται με βάση την πάθηση και όχι με βάση το ποσοστό.

Τέλος, αναφέρεται ότι για δικαιούχους οι οποίοι είναι εγγεγραμμένοι στο Ψηφιακό Μητρώο Αναπηρίας, τα στοιχεία αναφορικά με το ποσοστό αναπηρίας και το είδος της πάθησης αντλούνται αυτεπάγγελτα μέσω διαλειτουργικότητας, ως εκ τούτου το δικαίωμα συνοδείας δύναται να επιβεβαιωθεί χωρίς επισύναψη πρόσθετου δικαιολογητικού.

Παραμένουμε στη διάθεσή σας.

Διεύθυνση Ασφάλισης και Κοινωνικών Πολιτικών (Α3)
Τμήμα Παροχών Κοινωνικής Προστασίας


🔴 ΕΝΗΜΕΡΩΣΗ 05.05.2026: 

Η ΤΕΛΙΚΗ ΑΠΑΝΤΗΣΗ ΤΗΣ ΔΥΠΑ

 (Επιφυλασσόμαστε για τις επόμενες ενέργειες)

 

🔴ΕΝΗΜΕΡΩΣΗ 18.05.2026: Υποβολή Αναφοράς στον Συνήγορο του Πολίτη (Πλαίσιο Προαγωγής CRPD)

Συνεχίζοντας θεσμικά την παρέμβασή μας, υποβλήθηκε σήμερα επίσημη αναφορά στον Συνήγορο του Πολίτη, υπό την ειδική του ιδιότητα ως Πλαίσιο Προαγωγής της Σύμβασης του ΟΗΕ για τα Δικαιώματα των Ατόμων με Αναπηρία (CRPD), λαμβάνοντας (Αρ. υπόθεσης 396501/2026).

Η αναφορά αποτελεί άμεση απάντηση στο έγγραφο υπεκφυγής της ΔΥΠΑ (αρ. πρωτ. 369485/04.05.2026), με το οποίο η υπηρεσία αρνήθηκε να εκδώσει Ορθή Επανάληψη για τον παράλογο όρο «άνω του 80%» στη Δημόσια Πρόσκληση του Κοινωνικού Τουρισμού, ισχυριζόμενη ότι το λάθος του νομικού κειμένου καλύπτεται... «σιωπηρά» στο παρασκήνιο από τον αλγόριθμο της ψηφιακής κάρτας.

Καθώς η προθεσμία του τρέχοντος προγράμματος έχει παρέλθει, η παρέμβασή μας έχει αποκλειστικά μελλοντικό και ρυθμιστικό χαρακτήρα. Ζητάμε την έκδοση αυστηρής σύστασης προς τη ΔΥΠΑ, ώστε σε μελλοντικές Προσκλήσεις να εξαλειφθούν οριστικά τέτοιοι αυθαίρετοι ποσοτικοί διαχωρισμοί που προκαλούν σύγχυση και παραβιάζουν θεμελιώδη άρθρα της Σύμβασης CRPD (Άρθρο 5 για τη Μη Διάκριση, Άρθρο 9 για την Προσβασιμότητα στην πληροφορία/υπηρεσίες και Άρθρο 30 για την ισότιμη Συμμετοχή στην αναψυχή).

Τα κείμενα της Διοίκησης οφείλουν να διέπονται από σαφήνεια, χρηστή διοίκηση και απόλυτο σεβασμό στα δικαιώματά μας.

 

Ακολουθεί το κείμενο της αναφοράς:

Αρ. υπόθεσης 396501/2026

Δευτέρα 18 Μαΐου 2026

ΑΝΑΦΟΡΑ


ΠΡΟΣ:
Συνήγορο του Πολίτη - Πλαίσιο Προαγωγής της Σύμβασης του ΟΗΕ για τα Δικαιώματα των Ατόμων με Αναπηρία (CRPD)

ΑΠΟ: Ανδρέα Μπαρδάκη (Μέλος της Κοινωνίας των Πολιτών βάσει του άρθρου 33 παρ. 3 της Σύμβασης CRPD, Δημιουργός της κοινότητας «Συνήγορος των ΑμεΑ»)

ΘΕΜΑ: Αίτημα παρέμβασης του Πλαισίου Προαγωγής CRPD: Εξάλειψη έμμεσων διακρίσεων, ασαφών διατυπώσεων και παραβιάσεων της Σύμβασης στα επίσημα έγγραφα της ΔΥΠΑ.

Αξιότιμοι κύριοι,

Υπό την ιδιότητά σας ως Πλαίσιο Προαγωγής της Σύμβασης CRPD, ζητώ τη ρυθμιστική σας παρέμβαση προς τη ΔΥΠΑ για την εξάλειψη διατυπώσεων που προκαλούν σύγχυση, διοικητική αβεβαιότητα και έμμεσες διακρίσεις εις βάρος των ατόμων με αναπηρία στα διοικητικά της κείμενα.

Συγκεκριμένα, στη Δημόσια Πρόσκληση 7/2026 για τον Κοινωνικό Τουρισμό, η ΔΥΠΑ έθεσε ως όριο για την αυτόματη αναγνώριση συνοδού το ποσοστό αναπηρίας «άνω του 80%». Ο διαχωρισμός αυτός στερείται οποιασδήποτε ιατρικής, επιστημονικής ή κοινωνικής λογικής, καθώς αποκλείει αναίτια τους πολίτες που έχουν ποσοστό αναπηρίας ακριβώς 80%, δημιουργώντας μια απολύτως παράλογη ανισότητα.

Η πρακτική αυτή έρχεται σε ευθεία αντίθεση με τη Σύμβαση CRPD και παραβιάζει θεμελιώδη δικαιώματά μας, όπως:

·        Το Άρθρο 5 (Ισότητα και μη διάκριση):
Καθώς εισάγει έναν αυθαίρετο ποσοτικό διαχωρισμό που στερεί την ίση μεταχείριση και την ισότιμη πρόσβαση σε κρατικές παροχές.

·        Το Άρθρο 9 (Προσβασιμότητα):
Καθώς η προσβασιμότητα περιλαμβάνει την ισότιμη και απρόσκοπτη πρόσβαση στην πληροφορία, την επικοινωνία και τις ηλεκτρονικές υπηρεσίες του κράτους, η οποία εν προκειμένω πλήττεται από ασαφείς όρους και ψηφιακές αστοχίες.

·        Το Άρθρο 30 (Συμμετοχή στην πολιτιστική ζωή, αναψυχή, ελεύθερο χρόνο και τον αθλητισμό):
Το οποίο επιτάσσει τη λήψη κατάλληλων μέτρων ώστε τα άτομα με αναπηρία να έχουν πρόσβαση σε τουριστικές υπηρεσίες χωρίς τεχνητά διοικητικά προσκόμματα.

Κατόπιν έγγραφης διαμαρτυρίας μου για την ανάγκη έκδοσης Ορθής Επανάληψης, η ΔΥΠΑ (με το υπ' αρ. πρωτ. 369485/04.05.2026 έγγραφό της) απέφυγε να διορθώσει το κείμενο της Πρόσκλησης. Αντιθέτως, δικαιολογήθηκε ισχυριζόμενη ότι η ισονομία αποκαθίσταται «σιωπηρά» στο παρασκήνιο, μέσω της διαλειτουργικότητας και της αναγνώρισης του συμβόλου «Σ» (Συνοδός) από την Ψηφιακή Κάρτα Αναπηρίας.

Αποτελεί πρόδηλη κακοδιοίκηση και προσβολή των δικαιωμάτων μας να διατηρούνται σε ισχύ κείμενα που περιέχουν τέτοιους παράλογους αποκλεισμούς, με τη δικαιολογία ότι ένα ψηφιακό σύστημα θα «καλύψει» το λάθος στην πράξη. Τέτοιες αντιφατικές προσεγγίσεις προκαλούν αδικαιολόγητη ταλαιπωρία και αποτρέπουν τα άτομα με αναπηρία από την άσκηση των δικαιωμάτων τους.

Επειδή η προθεσμία της συγκεκριμένης Πρόσκλησης έχει παρέλθει, ζητώ από το Πλαίσιο Προαγωγής CRPD να απευθύνει αυστηρή σύσταση στη ΔΥΠΑ. Στόχος είναι να διασφαλιστεί ότι σε μελλοντικές Προσκλήσεις δεν θα επαναληφθούν τέτοιοι παράλογοι ποσοτικοί διαχωρισμοί, εναρμονίζοντας τα έγγραφα της Διοίκησης με τις αρχές της χρηστής διοίκησης, της σαφήνειας και της ίσης μεταχείρισης των ατόμων με αναπηρία, όπως επιτάσσει η Σύμβαση.

Με εκτίμηση,
Ανδρέας Μπαρδάκης

Συνημμένο Ιστορικό Αλληλογραφίας:

Προς διευκόλυνση του έργου σας, παραθέτω κατωτέρω αυτούσιο το περιεχόμενο της σχετικής επικοινωνίας με τη ΔΥΠΑ:

·        26 Απριλίου 2026 (Κυριακή): Αρχική κατεπείγουσα καταγγελία (ψηφιακά βεβαιωμένη μέσω gov.gr) προς τη Διοικήτρια της ΔΥΠΑ και το Υπουργείο Εργασίας, με θέμα την αυθαίρετη δυσμενή μεταχείριση των ΑμεΑ με ποσοστό 80% στη Δημόσια Πρόσκληση 7/2026. (Έλαβε Αρ. Πρωτ. ΔΥΠΑ: 349521-27/04/2026 και Αρ. Πρωτ. Υπ. Εργασίας: 11729/27.04.2026).

·        27 Απριλίου 2026 (Δευτέρα, 15:38): Ανεπίσημη και ανυπόγραφη απάντηση της ΔΥΠΑ μέσω ηλεκτρονικού ταχυδρομείου (από το Τμήμα Παροχών Κοινωνικής Προστασίας / Διεύθυνση Α3), με την οποία επιχειρήθηκε η νομική και λογική δικαιολόγηση του ορίου «άνω του 80%».

·        28 Απριλίου 2026 (Τρίτη): Επίσημη ψηφιακά βεβαιωμένη ανταπάντησή μου μέσω gov.gr (Αρ. Πρωτ. ΔΥΠΑ: 352244 / Αρ. Πρωτ. Υπ. Εργασίας: 11883), ως απάντηση στους αβάσιμους ισχυρισμούς της υπηρεσίας και με ταυτόχρονη ανάδειξη της τεχνικής υπολειτουργίας της πλατφόρμας.

·        04 Μαΐου 2026 (Δευτέρα): Επίσημη έγγραφη απάντηση της ΔΥΠΑ (Αρ. Πρωτ.: 369485), υπογεγραμμένη από την Προϊσταμένη της Διεύθυνσης Ασφάλισης και Κοινωνικών Πολιτικών, η οποία παραδέχεται εμμέσως τη δεσμευτικότητα της ένδειξης «Σ» στην Κάρτα Αναπηρίας μέσω διαλειτουργικότητας. 

Έγγραφο επίσημης αναφοράς προς τον Συνήγορο του Πολίτη (Πλαίσιο Προαγωγής CRPD) με κόκκινη σφραγίδα πρωτοκόλλου 37117/18.05.2026 και βουλοκέρι-σφραγίδα της κοινότητας "Συνήγορος των ΑμεΑ". Στο βάθος, το κτίριο του Συνηγόρου του Πολίτη και άτομα με αναπηρία κάτω από την επιγραφή "ΙΣΟΤΗΤΑ".

Αναφορά στον Συνήγορο του Πολίτη κατά της ΔΥΠΑ. Αρ. Φακέλου Υπόθεσης: 396501/2026

 

🔴ΕΝΗΜΕΡΩΣΗ [22.07.2026]: Πλήρης δικαίωση του αγώνα μας από τον Συνήγορο του Πολίτη!

Η θεσμική μας παρέμβαση, ενώνοντας δυνάμεις και με άλλους πολίτες, έφερε αποτέλεσμα! Ο
Συνήγορος του Πολίτη εξέτασε τη δική μας αναφορά (με αριθμό υπόθεσης 396501), καθώς και
την αναφορά ενός ακόμη συμπολίτη μας (με αριθμό 396895), και επιβεβαίωσε πλήρως την
ορθότητα των καταγγελιών μας απέναντι στον διοικητικό παραλογισμό της ΔΥΠΑ.
 

● Αποκαλύψαμε την αυθαιρεσία: Η Ανεξάρτητη Αρχή "άδειασε" τη ΔΥΠΑ, τονίζοντας
εγγράφως ότι η χρήση της φράσης «άνω του 80%» αποκλίνει από τον νομικά
καθιερωμένο όρο «τουλάχιστον 80%» που ορίζει η ΚΥΑ.
 

● Στο φως και νέοι αποκλεισμοί: Ο αγώνας μας άνοιξε τον δρόμο για να αναδειχθούν κι
άλλες διακρίσεις, καθώς η Αρχή σημείωσε ότι η πρόσκληση απέκλειε την αυτόματη
αναγνώριση συνοδού και σε άλλα άτομα, όπως σε όσους έχουν κινητική αναπηρία 67% ή
νοητική υστέρηση 50%.
 

● Η Κάρτα Αναπηρίας επιβάλλεται: Υιοθετώντας τα δικά μας επιχειρήματα, ο Συνήγορος
πρότεινε ρητά στη ΔΥΠΑ να λαμβάνει υπόψη τη σήμανση «Σ» της Κάρτας Αναπηρίας για
την ανάγκη συνοδού. Αυτό όχι μόνο χτυπά τη γραφειοκρατία, αλλά προστατεύει και τα
ευαίσθητα προσωπικά μας δεδομένα.
 

● Δέσμευση για την επόμενη μέρα: Αφού η προθεσμία του τρέχοντος προγράμματος έχει
λήξει, η σύσταση της Αρχής αποτελεί πλέον ξεκάθαρη δέσμευση για την ορθή διατύπωση
στο επόμενο πρόγραμμα κοινωνικού τουρισμού.
Δεν κάνουμε βήμα πίσω απέναντι στον κρατικό μισαναπηρισμό. Παρακολουθούμε στενά το
θέμα για να διασφαλίσουμε ότι οι έμμεσες διακρίσεις θα αποτελέσουν οριστικά παρελθόν στην
πράξη!

 Η επιστολή του ΣτΠ

Γραφιστική απεικόνιση της Κάρτας Αναπηρίας η οποία ζωντανεύει από μια μεγάλη κόκκινη κυκλική σφραγίδα που γράφει "Συνήγορος του Πολίτη - Δικαίωση ΑμεΑ" και έχει στο κέντρο της το έντονο γράμμα "Σ" (Συνοδός). Στην κορυφή αναγράφεται "Η ΣΦΡΑΓΙΔΑ ΤΗΣ ΙΣΟΤΗΤΑΣ: ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΗΣ ΚΑΡΤΑΣ ΑΝΑΠΗΡΙΑΣ Στο Πρόγραμμα Κοινωνικού Τουρισμού" και κάτω δεξιά υπάρχει η σφραγίδα-βουλοκέρι της κοινότητας "Συνήγορος των ΑμεΑ" με το διεθνές σύμβολο πρόσβασης.
Η σφραγίδα της ισότητας: Πλήρης δικαίωση από τον Συνήγορο του Πολίτη για την καθολική εφαρμογή της Κάρτας Αναπηρίας (ένδειξη «Σ») στο πρόγραμμα Κοινωνικού Τουρισμού της ΔΥΠΑ.

© 2026 Ανδρέας Μπαρδάκης